बृहत्-पाराशर-होरा-शास्त्रम्
bṛhat-pārāśara-horā-śāstram
-
chapter-46, verse-89
मेषे शतं वृषेऽक्षाष्टौ मिथुने त्रिगजाः समाः ।
कर्कटेऽङ्गगजाः प्रोक्तास्तावन्तस्तत्त्रिकोणयोः ॥८९॥
कर्कटेऽङ्गगजाः प्रोक्तास्तावन्तस्तत्त्रिकोणयोः ॥८९॥
89. meṣe śataṃ vṛṣe'kṣāṣṭau mithune trigajāḥ samāḥ .
karkaṭe'ṅgagajāḥ proktāstāvantastattrikoṇayoḥ.
karkaṭe'ṅgagajāḥ proktāstāvantastattrikoṇayoḥ.
89.
meṣe śatam vṛṣe akṣāṣṭau mithune trigajāḥ samāḥ |
karkaṭe aṅgagajāḥ proktāḥ tāvantaḥ tat trikoṇayoḥ
karkaṭe aṅgagajāḥ proktāḥ tāvantaḥ tat trikoṇayoḥ
89.
In Aries (Meṣa) [the value is] one hundred. In Taurus (Vṛṣabha) [it is] fifty-eight (akṣāṣṭa). In Gemini (Mithuna) [it is] thirty-eight (trigaja). In Cancer (Karkaṭa), sixty-eight (aṅgagaja) is declared; the same amounts apply to their trine signs.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- मेषे (meṣe) - in Aries (Meṣa) (in Aries (the Ram))
- शतम् (śatam) - one hundred (a hundred)
- वृषे (vṛṣe) - in Taurus (Vṛṣabha) (in Taurus (the Bull))
- अक्षाष्टौ (akṣāṣṭau) - fifty-eight (numerical value) (two and eight, (numerical value) fifty-eight)
- मिथुने (mithune) - in Gemini (Mithuna) (in Gemini (the Pair))
- त्रिगजाः (trigajāḥ) - thirty-eight (numerical value) (three-elephants (numerical value thirty-eight))
- समाः (samāḥ) - similar (referring to `trigajāḥ`) (equal, similar)
- कर्कटे (karkaṭe) - in Cancer (Karkaṭa) (in Cancer (the Crab))
- अङ्गगजाः (aṅgagajāḥ) - sixty-eight (numerical value) (body-elephants (numerical value sixty-eight))
- प्रोक्ताः (proktāḥ) - declared (declared, stated, said)
- तावन्तः (tāvantaḥ) - the same amounts (so much, so many, the same amount)
- तत् (tat) - their (that, its)
- त्रिकोणयोः (trikoṇayoḥ) - to their trine signs (in the two trines, of the two trines)
Words meanings and morphology
मेषे (meṣe) - in Aries (Meṣa) (in Aries (the Ram))
(noun)
Locative, masculine, singular of meṣa
meṣa - ram, Aries (zodiac sign)
शतम् (śatam) - one hundred (a hundred)
(numeral)
वृषे (vṛṣe) - in Taurus (Vṛṣabha) (in Taurus (the Bull))
(noun)
Locative, masculine, singular of vṛṣa
vṛṣa - bull, Taurus (zodiac sign)
अक्षाष्टौ (akṣāṣṭau) - fifty-eight (numerical value) (two and eight, (numerical value) fifty-eight)
(numeral)
Compound type : dvandva (akṣa+aṣṭa)
- akṣa – eye, sense, dice, axle, unit of 5
noun (masculine) - aṣṭa – eight
numeral (neuter)
मिथुने (mithune) - in Gemini (Mithuna) (in Gemini (the Pair))
(noun)
Locative, neuter, singular of mithuna
mithuna - pair, couple, Gemini (zodiac sign)
त्रिगजाः (trigajāḥ) - thirty-eight (numerical value) (three-elephants (numerical value thirty-eight))
(numeral)
Compound type : tatpuruṣa (tri+gaja)
- tri – three
numeral - gaja – elephant
noun (masculine)
समाः (samāḥ) - similar (referring to `trigajāḥ`) (equal, similar)
(adjective)
Nominative, masculine, plural of sama
sama - equal, similar, same, even
Root: sam (class 1)
कर्कटे (karkaṭe) - in Cancer (Karkaṭa) (in Cancer (the Crab))
(noun)
Locative, masculine, singular of karkaṭa
karkaṭa - crab, Cancer (zodiac sign)
अङ्गगजाः (aṅgagajāḥ) - sixty-eight (numerical value) (body-elephants (numerical value sixty-eight))
(numeral)
Compound type : tatpuruṣa (aṅga+gaja)
- aṅga – limb, body part, unit of 6
noun (neuter) - gaja – elephant
noun (masculine)
प्रोक्ताः (proktāḥ) - declared (declared, stated, said)
(adjective)
Nominative, masculine, plural of prokta
prokta - stated, declared, said, mentioned
Past Passive Participle
from `pra`-`vac` 'to declare'
Prefix: pra
Root: vac (class 2)
तावन्तः (tāvantaḥ) - the same amounts (so much, so many, the same amount)
(adjective)
Nominative, masculine, plural of tāvat
tāvat - so much, so many, so large, thus far
तत् (tat) - their (that, its)
(pronoun)
Nominative, neuter, singular of tad
tad - that, he, she, it
त्रिकोणयोः (trikoṇayoḥ) - to their trine signs (in the two trines, of the two trines)
(noun)
Locative, neuter, dual of trikoṇa
trikoṇa - triangle, trine (astrology)
Compound type : dvigu (tri+koṇa)
- tri – three
numeral - koṇa – corner, angle
noun (masculine)