बृहत्-पाराशर-होरा-शास्त्रम्
bṛhat-pārāśara-horā-śāstram
-
chapter-46, verse-74
धातृद्वितीचरणे देहजीवौ तुलस्त्रियौ ।
अङ्कागवसुसूर्येशदिगङ्कवसुजूकपाः ॥७४॥
अङ्कागवसुसूर्येशदिगङ्कवसुजूकपाः ॥७४॥
74. dhātṛdvitīcaraṇe dehajīvau tulastriyau .
aṅkāgavasusūryeśadigaṅkavasujūkapāḥ.
aṅkāgavasusūryeśadigaṅkavasujūkapāḥ.
74.
dhātṛ-dvitīya-caraṇe deha-jīvau tulā-striyau
aṅka-aga-vasu-sūrya-īśa-dik-aṅka-vasu-jūka-pāḥ
aṅka-aga-vasu-sūrya-īśa-dik-aṅka-vasu-jūka-pāḥ
74.
In the second division (caraṇa) of Dhātṛ (nakṣatra), `deha` (body) and `jīva` (life-force) correspond to Libra and Virgo. The rulers (pā) are the nine (Aṅka), the seven (Aga), the eight (Vasu), the twelve (Sūrya), the eleven (Īśa), the ten (Dik), the nine (Aṅka), the eight (Vasu), and Jūka (Libra or seven).
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- धातृ-द्वितीय-चरणे (dhātṛ-dvitīya-caraṇe) - in the second quarter/division (caraṇa) of Dhātṛ (a nakṣatra associated with Brahma) (in the second division of Dhātṛ)
- देह-जीवौ (deha-jīvau) - the body principle and the life-force principle (body and soul, material and vital principles)
- तुला-स्त्रियौ (tulā-striyau) - the zodiac signs Libra and Virgo (or another feminine sign) (Libra and a woman/feminine sign)
- अङ्क-अग-वसु-सूर्य-ईश-दिक्-अङ्क-वसु-जूक-पाः (aṅka-aga-vasu-sūrya-īśa-dik-aṅka-vasu-jūka-pāḥ) - the rulers (pā) represented by the numerical symbols: nine (Aṅka), seven (Aga), eight (Vasu), twelve (Sūrya), eleven (Īśa), ten (Dik), nine (Aṅka), eight (Vasu), and Jūka (Libra or seven) (the protectors/rulers who are nine, seven, eight, twelve, eleven, ten, nine, eight, and Libra/seven)
Words meanings and morphology
धातृ-द्वितीय-चरणे (dhātṛ-dvitīya-caraṇe) - in the second quarter/division (caraṇa) of Dhātṛ (a nakṣatra associated with Brahma) (in the second division of Dhātṛ)
(noun)
Locative, neuter, singular of dhātṛ-dvitīya-caraṇa
dhātṛ-dvitīya-caraṇa - second division of Dhātṛ
Compound type : tatpuruṣa (dhātṛ+dvitīya+caraṇa)
- dhātṛ – creator, sustainer; a name of Brahma; an epithet for certain nakṣatras (e.g., Purva Ashadha, Uttara Bhadrapada)
proper noun (masculine) - dvitīya – second
adjective (neuter) - caraṇa – foot, step, division, quarter (especially of a nakṣatra)
noun (neuter)
देह-जीवौ (deha-jīvau) - the body principle and the life-force principle (body and soul, material and vital principles)
(noun)
Nominative, masculine, dual of deha-jīva
deha-jīva - body and life-force/soul
Compound type : dvandva (deha+jīva)
- deha – body, physical form
noun (masculine) - jīva – life, soul, living being, life-force
noun (masculine)
तुला-स्त्रियौ (tulā-striyau) - the zodiac signs Libra and Virgo (or another feminine sign) (Libra and a woman/feminine sign)
(noun)
Nominative, feminine, dual of tulā-strī
tulā-strī - Libra and a woman/feminine sign
Compound type : dvandva (tulā+strī)
- tulā – balance, scales, Libra (zodiac sign)
noun (feminine) - strī – woman, female, feminine sign (e.g., Virgo)
noun (feminine)
अङ्क-अग-वसु-सूर्य-ईश-दिक्-अङ्क-वसु-जूक-पाः (aṅka-aga-vasu-sūrya-īśa-dik-aṅka-vasu-jūka-pāḥ) - the rulers (pā) represented by the numerical symbols: nine (Aṅka), seven (Aga), eight (Vasu), twelve (Sūrya), eleven (Īśa), ten (Dik), nine (Aṅka), eight (Vasu), and Jūka (Libra or seven) (the protectors/rulers who are nine, seven, eight, twelve, eleven, ten, nine, eight, and Libra/seven)
(noun)
Nominative, masculine, plural of aṅka-aga-vasu-sūrya-īśa-dik-aṅka-vasu-jūka-pa
aṅka-aga-vasu-sūrya-īśa-dik-aṅka-vasu-jūka-pa - rulers who are Aṅka, Aga, Vasu, Sūrya, Īśa, Dik, Aṅka, Vasu, and Jūka
Compound type : dvandva (aṅka+aga+vasu+sūrya+īśa+dik+aṅka+vasu+jūka+pa)
- aṅka – mark, number, lap; a numerical symbol for 9
noun (masculine) - aga – mountain, immovable; a numerical symbol for 7
noun (masculine) - vasu – Vasu (a class of deities), wealth; a numerical symbol for 8
proper noun (masculine) - sūrya – sun; a numerical symbol for 12
noun (masculine) - īśa – lord, master; Shiva; a numerical symbol for 11
noun (masculine) - dik – direction; a numerical symbol for 10
noun (feminine) - aṅka – mark, number, lap; a numerical symbol for 9
noun (masculine) - vasu – Vasu (a class of deities), wealth; a numerical symbol for 8
proper noun (masculine) - jūka – Libra (zodiac sign); a numerical symbol for 7 (as the seventh sign)
noun (masculine) - pa – protector, ruler, guardian
noun (masculine)