Skip to content
אתר זה לא תומך בגרסאות ישנות של אינטרנט אקספלורר
מומלץ להשתמש בדפדפן גוגל כרום או פיירפוקס מוזילה
(או באינטרנט אקספלורר / edge עדכני)
Enjoy Learning Sanskrit tips, tools, resources and more...

बृहत्-पाराशर-होरा-शास्त्रम्       bṛhat-pārāśara-horā-śāstram - chapter-90

Use the following checkboxes to set the display options for this chapter (You can also control the display of each verse separately):
what would you like to see in each verse:
घोराध्वांक्षीमहोदर्यो मन्दा मन्दाकिनी तथा ।
मिश्रा च राक्षसी सूर्यसंक्रान्तिः सूर्यवासरात् ॥१॥
1. ghorādhvāṃkṣīmahodaryo mandā mandākinī tathā .
miśrā ca rākṣasī sūryasaṃkrāntiḥ sūryavāsarāt.
1. ghorādhvāṅkṣīmahodaryau mandā mandākinī tathā
miśrā ca rākṣasī sūryasaṅkrāntiḥ sūryavāsarāt
1. Ghorādhvāṅkṣī and Mahodaryau, Mandā, Mandākinī, and Miśrā, as well as Rākṣasī, are the types of solar transits (Sūrya Saṅkrānti) that commence from a Sunday (Sūrya Vāsara).
संक्रान्तौ च नरो जातो भवेद् दारिद्र्य दुःखभाक् ।
शान्त्या सुखमवाप्नोति ततः शान्तिविधि ब्रुवे ॥२॥
2. saṃkrāntau ca naro jāto bhaved dāridrya duḥkhabhāk .
śāntyā sukhamavāpnoti tataḥ śāntividhi bruve.
2. saṃkrāntau ca naraḥ jātaḥ bhavet dāridryaduḥkhabhāk
śāntyā sukham avāpnoti tataḥ śāntividhim bruve
2. saṃkrāntau ca jātaḥ naraḥ dāridryaduḥkhabhāk bhavet
śāntyā sukham avāpnoti tataḥ śāntividhim bruve
2. A person born during a transition (saṃkrānti) becomes subject to poverty and suffering. Through pacification, one obtains happiness. Therefore, I describe the pacification ritual (śāntividhi).
नवग्रहमखं कुर्यात् तस्य दोषोपशान्तये ।
गृहस्य पूर्वदिग्भागे गोमयेनोपलिप्य च ॥३॥
3. navagrahamakhaṃ kuryāt tasya doṣopaśāntaye .
gṛhasya pūrvadigbhāge gomayenopalipya ca.
3. navagrahamakham kuryāt tasya doṣopaśāntaye
gṛhasya pūrvadigbhāge gomayena upalipya ca
3. tasya doṣopaśāntaye navagrahamakham kuryāt
ca gṛhasya pūrvadigbhāge gomayena upalipya
3. For the pacification of his faults, one should perform a nine-planet (navagraha) Vedic ritual (makha). And, in the eastern part of the house, having smeared (the ground) with cow dung...
स्वलंकृतप्रदेशे तु ब्रीहिराशिं प्रकल्पयेत् ।
पञ्चद्रोणमितं धान्यैस्तदर्धं तण्डुलैस्तथा ॥४॥
4. svalaṃkṛtapradeśe tu brīhirāśiṃ prakalpayet .
pañcadroṇamitaṃ dhānyaistadardhaṃ taṇḍulaistathā.
4. svalamkṛtapradeśe tu brīhirāśim prakalpayet
pañcadroṇamitam dhānyaiḥ tat ardham taṇḍulaiḥ tathā
4. tu svalamkṛtapradeśe pañcadroṇamitam dhānyaiḥ brīhirāśim
prakalpayet tathā tat ardham taṇḍulaiḥ (prakalpayet)
4. In a well-decorated place, one should arrange a heap of unhusked rice (brīhi), measuring five droṇas. Similarly, half of that quantity should be (a heap) of dehusked rice (taṇḍula).
तदर्धं च तिलैः कुर्याद्राशिं च द्विजसत्तम ।
पृथक् त्रितयराशौ तु लिखेदष्टदलं बुधैः ॥५॥
5. tadardhaṃ ca tilaiḥ kuryādrāśiṃ ca dvijasattama .
pṛthak tritayarāśau tu likhedaṣṭadalaṃ budhaiḥ.
5. tat ardham ca tilaiḥ kuryāt rāśim ca dvijasattama
pṛthak tritayarāśau tu likhet aṣṭadalam budhaiḥ
5. ca dvijasattama! tat ardham ca tilaiḥ rāśim kuryāt
tu budhaiḥ pṛthak tritayarāśau aṣṭadalam likhet
5. And, O best among the twice-born (dvija), one should also make a heap of half that quantity with sesame seeds (tila). Then, separately, on each of the three heaps, the wise should draw an eight-petaled (aṣṭadala) design.
पुण्याहं वाचयित्वा तु आचार्यं वृणुयात् पुरा ।
धर्मज्ञं मन्त्रतत्त्वज्ञं शान्तिकर्मणि कोविदम् ॥६॥
6. puṇyāhaṃ vācayitvā tu ācāryaṃ vṛṇuyāt purā .
dharmajñaṃ mantratattvajñaṃ śāntikarmaṇi kovidam.
6. puṇyāham vācayitvā tu ācāryam vṛṇuyāt purā
dharmajñam mantratattvajñam śāntikarmaṇi kovidam
6. First, after proclaiming the auspicious day, one should select a preceptor (ācārya) who understands the natural law (dharma), knows the true essence of mantras, and is skilled in peace-making rituals.
राशिषु स्थापयेत् कुम्भानव्रणान् सुमनोहरान् ।
तीर्थोदकेन सम्पूर्य समृदौषधपल्लवम् ॥७॥
7. rāśiṣu sthāpayet kumbhānavraṇān sumanoharān .
tīrthodakena sampūrya samṛdauṣadhapallavam.
7. rāśiṣu sthāpayet kumbhān avraṇān sumanoharān
tīrthodakena sampūrya samṛdauṣadhapallavam
7. One should place unblemished and very beautiful pots (kumbhas) in the zodiacal signs, filling them completely with water from sacred places (tīrtha), along with earth, medicinal herbs, and sprouts.
पंचगव्यं क्षिपेत्तत्र वस्त्रयुग्मेन वेष्टयेत् ।
कुम्भोपरि न्यसेत् पात्रं सूक्ष्मवस्त्रेण वेष्टितम् ॥८॥
8. paṃcagavyaṃ kṣipettatra vastrayugmena veṣṭayet .
kumbhopari nyaset pātraṃ sūkṣmavastreṇa veṣṭitam.
8. pañcagavyam kṣipet tatra vastrayugmena veṣṭayet
kumbha upari nyaset pātram sūkṣmavastreṇa veṣṭitam
8. One should pour the five products of the cow (pañcagavya) into them. Then, one should wrap (each pot) with a pair of cloths. On top of the pot, a vessel, wrapped with a fine cloth, should be placed.
प्रतिमां स्थापयेत् तत्र साधिप्रत्यधिदैवताम् ।
अधिदैवं भवेत् सूर्यश्चन्द्रः प्रत्यधिदैवतम् ॥९॥
9. pratimāṃ sthāpayet tatra sādhipratyadhidaivatām .
adhidaivaṃ bhavet sūryaścandraḥ pratyadhidaivatam.
9. pratimām sthāpayet tatra sādhipratyadhidevatām
adhidevam bhavet sūryaḥ candraḥ pratyadhidevatam
9. There, one should place an idol along with its presiding deity (adhidevatā) and subsidiary deity (pratyadhidevatā). The Sun (sūrya) should be the presiding deity, and the Moon (candra) should be the subsidiary deity.
चन्द्रादित्याकृती पार्श्वे मध्ये संक्रान्तिमर्चयेत् ।
प्रतिमां पूजने पूर्वं वस्त्रयुग्मं निवेदयेत् ॥१०॥
10. candrādityākṛtī pārśve madhye saṃkrāntimarcayet .
pratimāṃ pūjane pūrvaṃ vastrayugmaṃ nivedayet.
10. candrādityākṛtī pārśve madhye saṃkrāntim arcayet
pratimām pūjane pūrvam vastrayugmam nivedayet
10. One should worship the forms of the Moon and Sun on the sides, and the Saṃkrānti in the middle. Before the worship of the idol (pratimā), a pair of garments should be offered.
ततो व्याहृतिपूर्र्वेण तत्तन्मन्त्रेण पूजयेत् ।
त्रैयम्बकेण मन्त्रेण प्रधानप्रतिभां पूजयेत् ॥११॥
11. tato vyāhṛtipūrrveṇa tattanmantreṇa pūjayet .
traiyambakeṇa mantreṇa pradhānapratibhāṃ pūjayet.
11. tataḥ vyāhṛtipūrveṇa tattanmantreṇa pūjayet
traiyambakeṇa mantreṇa pradhānapratimām pūjayet
11. Thereafter, one should worship with their respective sacred utterances (mantra), preceded by the Vyāhṛtis. The principal idol (pratimā) should be worshipped with the Trayambaka sacred utterance (mantra).
उत्सूर्य इति मन्त्रेण सूर्यपूजां समाचरेत् ।
आप्यायस्वेति मन्त्रेण चन्द्रपूजां समाचरेत् ॥१२॥
12. utsūrya iti mantreṇa sūryapūjāṃ samācaret .
āpyāyasveti mantreṇa candrapūjāṃ samācaret.
12. utsūrya iti mantreṇa sūryapūjām samācaret
āpyāyasva iti mantreṇa candrapūjām samācaret
12. One should perform the worship of the Sun using the sacred utterance (mantra) 'Utsūrya' and the worship of the Moon using the sacred utterance (mantra) 'Āpyāyasva'.
उपचारैः षोडशभिर्यद्वा पञ्चोपचारकैः ।
मृत्युंजयन मन्त्रेण प्रधानप्रतिमां स्पृशन् ॥१३॥
13. upacāraiḥ ṣoḍaśabhiryadvā pañcopacārakaiḥ .
mṛtyuṃjayana mantreṇa pradhānapratimāṃ spṛśan.
13. upacāraiḥ ṣoḍaśabhiḥ yat vā pañca-upacārakaiḥ
mṛtyum jayan mantreṇa pradhāna pratimām spṛśan
13. One should touch the principal idol of the deity while chanting the death-conquering incantation (mantra), performing worship with either sixteen or five ritual offerings.
अष्टोत्तरसहस्रं चाऽप्यष्टोत्तरशतं जपेत् ।
अथाऽष्टाविंशतिं वापि जपेन्मन्त्रं स्वशक्तितः ॥१४॥
14. aṣṭottarasahasraṃ cā'pyaṣṭottaraśataṃ japet .
athā'ṣṭāviṃśatiṃ vāpi japenmantraṃ svaśaktitaḥ.
14. aṣṭottarasahasram ca api aṣṭottaraśatam japet atha
aṣṭāviṃśatim vā api japet mantram svaśaktitaḥ
14. One should recite the sacred incantation (mantra) 1,008 times, or 108 times. Alternatively, one may also recite it 28 times, according to one's own capacity.
कुम्भेभ्यः पश्चिमे देशे स्थण्डिलेऽग्निं प्रकल्पयेत् ।
स्वगृह्योक्तविधानेन कारयेत् संस्कृतानलम् ॥१५॥
15. kumbhebhyaḥ paścime deśe sthaṇḍile'gniṃ prakalpayet .
svagṛhyoktavidhānena kārayet saṃskṛtānalam.
15. kumbhebhyaḥ paścime deśe sthaṇḍile agnim prakalpayet
sva-gṛhya-ukta-vidhānena kārayet saṃskṛta-analam
15. To the west of the pots, on a ritually prepared ground, one should establish the fire. One should have the consecrated fire prepared according to the method prescribed in one's own Gṛhya-sūtra.
त्रयम्बकेन मन्त्रेण समिदाज्यचरून् हुनेत् ।
अष्टोत्तरसहस्रं वा अष्टोत्तरशतं यथा ॥१६॥
16. trayambakena mantreṇa samidājyacarūn hunet .
aṣṭottarasahasraṃ vā aṣṭottaraśataṃ yathā.
16. trayambakena mantreṇa samidājyacarūn hunet
aṣṭottarasahasram vā aṣṭottaraśatam yathā
16. One should offer fuel sticks, clarified butter, and cooked oblations using the Tryambaka mantra, performing the offering either 1008 times or 108 times, as appropriate.
अष्टविंशतिमेवापि कुर्याद् होमं स्वशक्तितः ।
मृत्युंजयेन मन्त्रेण तिलहोमश्च कारयेत् ॥१७॥
17. aṣṭaviṃśatimevāpi kuryād homaṃ svaśaktitaḥ .
mṛtyuṃjayena mantreṇa tilahomaśca kārayet.
17. aṣṭaviṃśatim eva api kuryāt homam svaśaktitaḥ
mṛtyuñjayena mantreṇa tilahomaḥ ca kārayet
17. One should also perform the fire offering twenty-eight times, according to one's own capacity. Additionally, one should perform a sesame seed offering using the Mrityunjaya mantra.
ततः स्विष्टकृतं हुत्वाभिषेकं च कारयेत् ।
ब्रह्मणान् भोजयेत् पश्चादेवं शान्तिमवाप्नुयात् ॥१८॥
18. tataḥ sviṣṭakṛtaṃ hutvābhiṣekaṃ ca kārayet .
brahmaṇān bhojayet paścādevaṃ śāntimavāpnuyāt.
18. tataḥ sviṣṭakṛtam hutvā abhiṣekam ca kārayet
brāhmaṇān bhojayet paścāt evam śāntim avāpnuyāt
18. Then, after offering the sviṣṭakṛt oblation, one should also perform an anointing ritual. Subsequently, one should feed the Brahmins. In this way, one will attain peace.