महाभारतः
mahābhārataḥ
-
book-12, chapter-221, verse-13
दिव्याभिरूपशोभाभिरप्सरोभिः पुरस्कृताम् ।
बृहतीमंशुमत्प्रख्यां बृहद्भानोरिवार्चिषम् ॥१३॥
बृहतीमंशुमत्प्रख्यां बृहद्भानोरिवार्चिषम् ॥१३॥
13. divyābhirūpaśobhābhirapsarobhiḥ puraskṛtām ,
bṛhatīmaṁśumatprakhyāṁ bṛhadbhānorivārciṣam.
bṛhatīmaṁśumatprakhyāṁ bṛhadbhānorivārciṣam.
13.
divyābhirūpaśobhābhiḥ apsarobhiḥ puraskṛtām
bṛhatīm aṃśumatprakhyām bṛhadbhānoḥ iva arciṣam
bṛhatīm aṃśumatprakhyām bṛhadbhānoḥ iva arciṣam
13.
divyābhirūpaśobhābhiḥ apsarobhiḥ puraskṛtām,
aṃśumatprakhyām,
bṛhadbhānoḥ arciṣam iva bṛhatīm (śriyam) (dadṛśatuḥ)
aṃśumatprakhyām,
bṛhadbhānoḥ arciṣam iva bṛhatīm (śriyam) (dadṛśatuḥ)
13.
Attended by Apsaras (celestial nymphs) with divine and beautiful forms, (she appeared) great, shining like a radiant sun, and like a flame (arcis) from the mighty sun (bṛhadbhānu).
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- दिव्याभिरूपशोभाभिः (divyābhirūpaśobhābhiḥ) - with divine and beautiful splendor/forms
- अप्सरोभिः (apsarobhiḥ) - by Apsaras, by celestial nymphs
- पुरस्कृताम् (puraskṛtām) - honored, attended by, surrounded by
- बृहतीम् (bṛhatīm) - great, vast, mighty
- अंशुमत्प्रख्याम् (aṁśumatprakhyām) - resembling the sun, radiant like the sun
- बृहद्भानोः (bṛhadbhānoḥ) - of the great-rayed one, of the mighty sun
- इव (iva) - like, as, as if
- अर्चिषम् (arciṣam) - flame, ray
Words meanings and morphology
दिव्याभिरूपशोभाभिः (divyābhirūpaśobhābhiḥ) - with divine and beautiful splendor/forms
(adjective)
Instrumental, feminine, plural of divyābhirūpaśobhā
divyābhirūpaśobhā - divine and beautiful splendor/form
Karmaṇi Dhāraya or Tatpuruṣa compound
Compound type : tatpuruṣa (divya+abhirūpa+śobhā)
- divya – divine, celestial
adjective (masculine) - abhirūpa – beautiful, handsome, well-formed
adjective (masculine) - śobhā – splendor, beauty, luster
noun (feminine)
अप्सरोभिः (apsarobhiḥ) - by Apsaras, by celestial nymphs
(noun)
Instrumental, feminine, plural of apsaras
apsaras - Apsaras, celestial nymph, heavenly dancer
पुरस्कृताम् (puraskṛtām) - honored, attended by, surrounded by
(adjective)
Accusative, feminine, singular of puraskṛta
puraskṛta - honored, respected, preceded, attended
Past Passive Participle
From verb root 'kṛ' (to do) with upasarga 'puras' (before), past passive participle in accusative singular feminine
Prefix: puras
Root: kṛ (class 8)
बृहतीम् (bṛhatīm) - great, vast, mighty
(adjective)
Accusative, feminine, singular of bṛhatī
bṛhatī - great, vast, mighty (feminine form of bṛhat)
अंशुमत्प्रख्याम् (aṁśumatprakhyām) - resembling the sun, radiant like the sun
(adjective)
Accusative, feminine, singular of aṃśumatprakhyā
aṁśumatprakhyā - resembling a radiant one or the sun
Tatpuruṣa compound
Compound type : tatpuruṣa (aṃśumat+prakhyā)
- aṃśumat – radiant, brilliant, sun, possessing rays
adjective (masculine) - prakhyā – resemblance, likeness
noun (feminine)
बृहद्भानोः (bṛhadbhānoḥ) - of the great-rayed one, of the mighty sun
(noun)
Genitive, masculine, singular of bṛhadbhānu
bṛhadbhānu - great-rayed, the mighty sun
Karmaṇi Dhāraya or Bahuvrīhi compound
Compound type : karmaṇi-dhāraya (bṛhat+bhānu)
- bṛhat – great, large, vast
adjective (masculine) - bhānu – ray, light, sun
noun (masculine)
इव (iva) - like, as, as if
(indeclinable)
अर्चिषम् (arciṣam) - flame, ray
(noun)
Accusative, neuter, singular of arcis
arcis - flame, ray, light