महाभारतः
mahābhārataḥ
-
book-9, chapter-29, verse-5
युधिष्ठिरोऽपि धर्मात्मा भ्रातृभिः सहितो रणे ।
हृष्टः पर्यपतद्राजन्दुर्योधनवधेप्सया ॥५॥
हृष्टः पर्यपतद्राजन्दुर्योधनवधेप्सया ॥५॥
5. yudhiṣṭhiro'pi dharmātmā bhrātṛbhiḥ sahito raṇe ,
hṛṣṭaḥ paryapatadrājanduryodhanavadhepsayā.
hṛṣṭaḥ paryapatadrājanduryodhanavadhepsayā.
5.
yudhiṣṭhiraḥ api dharmātmā bhrātṛbhiḥ sahitaḥ raṇe
hṛṣṭaḥ paryapatat rājan duryodhanavadh-īpsayā
hṛṣṭaḥ paryapatat rājan duryodhanavadh-īpsayā
5.
rājan dharmātmā yudhiṣṭhiraḥ api bhrātṛbhiḥ sahitaḥ
hṛṣṭaḥ duryodhanavadh-īpsayā raṇe paryapatat
hṛṣṭaḥ duryodhanavadh-īpsayā raṇe paryapatat
5.
O King, the righteous (dharmātmā) Yudhiṣṭhira, accompanied by his brothers, also joyfully rushed into battle, eager for Duryodhana's death.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- युधिष्ठिरः (yudhiṣṭhiraḥ) - Yudhiṣṭhira
- अपि (api) - also, even
- धर्मात्मा (dharmātmā) - righteous, virtuous, having a righteous soul
- भ्रातृभिः (bhrātṛbhiḥ) - by brothers, with brothers
- सहितः (sahitaḥ) - accompanied by, together with
- रणे (raṇe) - in battle, in the fight
- हृष्टः (hṛṣṭaḥ) - delighted, joyful, pleased
- पर्यपतत् (paryapatat) - rushed forth, fell upon, attacked
- राजन् (rājan) - O King
- दुर्योधनवध्-ईप्सया (duryodhanavadh-īpsayā) - with the desire to kill Duryodhana, eager for Duryodhana's death
Words meanings and morphology
युधिष्ठिरः (yudhiṣṭhiraḥ) - Yudhiṣṭhira
(proper noun)
Nominative, masculine, singular of yudhiṣṭhira
yudhiṣṭhira - Yudhiṣṭhira (the eldest Pāṇḍava), firm in battle
अपि (api) - also, even
(indeclinable)
धर्मात्मा (dharmātmā) - righteous, virtuous, having a righteous soul
(noun)
Nominative, masculine, singular of dharmātman
dharmātman - one whose soul (ātman) is righteousness (dharma); righteous soul; virtuous character
Compound type : bahuvrīhi (dharma+ātman)
- dharma – righteousness, duty, natural law (dharma), intrinsic nature
noun (masculine) - ātman – self, soul, spirit, essential nature (ātman)
noun (masculine)
भ्रातृभिः (bhrātṛbhiḥ) - by brothers, with brothers
(noun)
Instrumental, masculine, plural of bhrātṛ
bhrātṛ - brother
सहितः (sahitaḥ) - accompanied by, together with
(adjective)
Nominative, masculine, singular of sahita
sahita - accompanied, joined, connected
Past Passive Participle
From `sa` (with) and `hita` (placed, joined).
रणे (raṇe) - in battle, in the fight
(noun)
Locative, masculine, singular of raṇa
raṇa - battle, war, combat
हृष्टः (hṛṣṭaḥ) - delighted, joyful, pleased
(adjective)
Nominative, masculine, singular of hṛṣṭa
hṛṣṭa - delighted, thrilled, joyful
Past Passive Participle
Root: hṛṣ (class 4)
पर्यपतत् (paryapatat) - rushed forth, fell upon, attacked
(verb)
3rd person , singular, active, imperfect (laṅ) of pat
Root: pat (class 1)
राजन् (rājan) - O King
(noun)
Vocative, masculine, singular of rājan
rājan - king, ruler
दुर्योधनवध्-ईप्सया (duryodhanavadh-īpsayā) - with the desire to kill Duryodhana, eager for Duryodhana's death
(noun)
Instrumental, feminine, singular of duryodhanavadh-īpsā
duryodhanavadh-īpsā - desire for the killing of Duryodhana
Compound type : tatpuruṣa (duryodhana-vadha+īpsā)
- duryodhana – Duryodhana (proper name of the eldest Kaurava)
proper noun (masculine) - vadha – killing, slaughter, destruction
noun (masculine) - īpsā – desire, wish
noun (feminine)
desiderative noun
Derived from the desiderative form of root `āp`.
Root: āp (class 5)