महाभारतः
mahābhārataḥ
-
book-3, chapter-297, verse-20
विरूपाक्षं महाकायं यक्षं तालसमुच्छ्रयम् ।
ज्वलनार्कप्रतीकाशमधृष्यं पर्वतोपमम् ॥२०॥
ज्वलनार्कप्रतीकाशमधृष्यं पर्वतोपमम् ॥२०॥
20. virūpākṣaṁ mahākāyaṁ yakṣaṁ tālasamucchrayam ,
jvalanārkapratīkāśamadhṛṣyaṁ parvatopamam.
jvalanārkapratīkāśamadhṛṣyaṁ parvatopamam.
20.
virūpākṣam mahākāyam yakṣam tālasamucchrayam
jvalanārkapratīkāśam adhṛṣyam parvatopamam
jvalanārkapratīkāśam adhṛṣyam parvatopamam
20.
He saw a yakṣa (yakṣa) with disfigured eyes and a huge body, as tall as a palm tree, shining like a burning sun, unassailable, and resembling a mountain.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- विरूपाक्षम् (virūpākṣam) - with disfigured eyes, deformed-eyed
- महाकायम् (mahākāyam) - huge-bodied, gigantic
- यक्षम् (yakṣam) - a yakṣa (mythical being)
- तालसमुच्छ्रयम् (tālasamucchrayam) - as tall as a palm tree
- ज्वलनार्कप्रतीकाशम् (jvalanārkapratīkāśam) - shining like a burning sun
- अधृष्यम् (adhṛṣyam) - unassailable, invincible, irresistible
- पर्वतोपमम् (parvatopamam) - mountain-like, resembling a mountain
Words meanings and morphology
विरूपाक्षम् (virūpākṣam) - with disfigured eyes, deformed-eyed
(adjective)
Accusative, masculine, singular of virūpākṣa
virūpākṣa - one with deformed or monstrous eyes; a name of Shiva
Compound type : bahuvrīhi (virūpa+akṣa)
- virūpa – deformed, ugly, monstrous
adjective (masculine)
Prefix: vi - akṣa – eye
noun (neuter)
महाकायम् (mahākāyam) - huge-bodied, gigantic
(adjective)
Accusative, masculine, singular of mahākāya
mahākāya - having a large body, colossal, gigantic
Compound type : bahuvrīhi (mahat+kāya)
- mahat – great, large, mighty
adjective (masculine) - kāya – body, person
noun (masculine)
यक्षम् (yakṣam) - a yakṣa (mythical being)
(noun)
Accusative, masculine, singular of yakṣa
yakṣa - a class of semi-divine beings, often benevolent but sometimes mischievous, guardians of treasures
तालसमुच्छ्रयम् (tālasamucchrayam) - as tall as a palm tree
(adjective)
Accusative, masculine, singular of tālasamucchraya
tālasamucchraya - height of a palm tree; as tall as a palm tree
Describes something having the height of a palm tree.
Compound type : bahuvrīhi (tāla+samucchraya)
- tāla – a palm tree
noun (masculine) - samucchraya – height, elevation, rising up
noun (masculine)
From sam-ud-śri (to rise up)
Prefixes: sam+ud
Root: śri (class 1)
ज्वलनार्कप्रतीकाशम् (jvalanārkapratīkāśam) - shining like a burning sun
(adjective)
Accusative, masculine, singular of jvalanārkapratīkāśa
jvalanārkapratīkāśa - having the appearance of a blazing sun
Compound type : bahuvrīhi (jvalana+arka+pratīkāśa)
- jvalana – burning, blazing; fire
noun (neuter)
From root jval (to blaze)
Root: jval (class 1) - arka – sun, ray
noun (masculine)
Root: arc (class 1) - pratīkāśa – appearance, resemblance, likeness, similar to
adjective (masculine)
From prati + kāś (to shine)
Prefix: prati
Root: kāś (class 1)
अधृष्यम् (adhṛṣyam) - unassailable, invincible, irresistible
(adjective)
Accusative, masculine, singular of adhṛṣya
adhṛṣya - not to be attacked, unconquerable, unassailable, irresistible
Gerundive (kṛtya)
Negated gerundive from root dhṛṣ
Compound type : nañ-tatpuruṣa (a+dhṛṣya)
- a – not, un-
indeclinable - dhṛṣya – assailable, to be dared
adjective (masculine)
Gerundive (kṛtya)
From root dhṛṣ (to be bold, to dare) + -ya suffix.
Root: dhṛṣ (class 5)
पर्वतोपमम् (parvatopamam) - mountain-like, resembling a mountain
(adjective)
Accusative, masculine, singular of parvatopama
parvatopama - similar to a mountain, mountain-like
Compound type : tatpuruṣa (parvata+upama)
- parvata – mountain, hill
noun (masculine) - upama – likeness, comparison, similar, resembling
adjective (masculine)
From upa + mā (to compare)
Prefix: upa
Root: mā (class 2)