कुलार्णव-तन्त्रम्
kulārṇava-tantram
-
chapter-7
Use the following checkboxes to set the display options for this chapter (You can also control the display of each verse separately):
what would you like to see in each verse:
which language(s) would you like to see in the translations:
कुलेश बटुकादीनां बलिञ्च शक्तिलक्षणम् ।
तदद्रव्यस्यैव स्वीकारं वद मे करुणानिधे ॥१॥
तदद्रव्यस्यैव स्वीकारं वद मे करुणानिधे ॥१॥
1. kuleśa baṭukādīnāṁ baliñca śaktilakṣaṇam ,
tadadravyasyaiva svīkāraṁ vada me karuṇānidhe.
tadadravyasyaiva svīkāraṁ vada me karuṇānidhe.
शृणु देवि प्रवक्ष्यामि यन्मां त्वं परिपृच्चसि ।
तस्य श्रवणमात्रेण तत्त्वज्ञानं प्रकाशते ॥२॥
तस्य श्रवणमात्रेण तत्त्वज्ञानं प्रकाशते ॥२॥
2. śṛṇu devi pravakṣyāmi yanmāṁ tvaṁ paripṛccasi ,
tasya śravaṇamātreṇa tattvajñānaṁ prakāśate.
tasya śravaṇamātreṇa tattvajñānaṁ prakāśate.
यावन्नो वटुके दद्यात्तावन्नैव कुलेश्वरि ।
तृप्यन्ति देवताः सर्वाः स्मरणाद् यजनादपि ॥३॥
तृप्यन्ति देवताः सर्वाः स्मरणाद् यजनादपि ॥३॥
3. yāvanno vaṭuke dadyāttāvannaiva kuleśvari ,
tṛpyanti devatāḥ sarvāḥ smaraṇād yajanādapi.
tṛpyanti devatāḥ sarvāḥ smaraṇād yajanādapi.
वटुकादीन् यजेत्तस्माद् गन्धपुष्पासवामिषैः ।
तत्तन्मन्त्रविधानेन देवता प्रीतिमाप्नुयात् ॥४॥
तत्तन्मन्त्रविधानेन देवता प्रीतिमाप्नुयात् ॥४॥
4. vaṭukādīn yajettasmād gandhapuṣpāsavāmiṣaiḥ ,
tattanmantravidhānena devatā prītimāpnuyāt.
tattanmantravidhānena devatā prītimāpnuyāt.
यत्किञ्चिद्धव्यसंघातं पूजार्थं भोगहेतुना ।
आनीतं दीयते भक्त्या क्षेत्रपेभ्यः कुलेश्वरि ॥५॥
आनीतं दीयते भक्त्या क्षेत्रपेभ्यः कुलेश्वरि ॥५॥
5. yatkiñciddhavyasaṁghātaṁ pūjārthaṁ bhogahetunā ,
ānītaṁ dīyate bhaktyā kṣetrapebhyaḥ kuleśvari.
ānītaṁ dīyate bhaktyā kṣetrapebhyaḥ kuleśvari.
वटुकमन्त्रान् वक्ष्यामि शृणुष्व कुलनायिके ।
यैः समचीतमात्रेण सर्वे नश्यन्त्युपद्रवाः ॥६॥
यैः समचीतमात्रेण सर्वे नश्यन्त्युपद्रवाः ॥६॥
6. vaṭukamantrān vakṣyāmi śṛṇuṣva kulanāyike ,
yaiḥ samacītamātreṇa sarve naśyantyupadravāḥ.
yaiḥ samacītamātreṇa sarve naśyantyupadravāḥ.
तारत्रयं ततो देवीपुत्रेति बटुकेति वा ।
नाथेति कपिलजटाभारभास्वरपिङ्गल ॥७॥
नाथेति कपिलजटाभारभास्वरपिङ्गल ॥७॥
7. tāratrayaṁ tato devīputreti baṭuketi vā ,
nātheti kapilajaṭābhārabhāsvarapiṅgala.
nātheti kapilajaṭābhārabhāsvarapiṅgala.
त्रिनेत्रेति पदं पश्चाज्ज्वालामुखपदं ततः ।
इमां पूजां बलिं गृह्णद्वयं पावकवल्लभा ।
उक्तो वटुकमन्त्रोऽयं चतुश्चत्वारिंशदक्षरैः ॥८॥
इमां पूजां बलिं गृह्णद्वयं पावकवल्लभा ।
उक्तो वटुकमन्त्रोऽयं चतुश्चत्वारिंशदक्षरैः ॥८॥
8. trinetreti padaṁ paścājjvālāmukhapadaṁ tataḥ ,
imāṁ pūjāṁ baliṁ gṛhṇadvayaṁ pāvakavallabhā ,
ukto vaṭukamantro'yaṁ catuścatvāriṁśadakṣaraiḥ.
imāṁ pūjāṁ baliṁ gṛhṇadvayaṁ pāvakavallabhā ,
ukto vaṭukamantro'yaṁ catuścatvāriṁśadakṣaraiḥ.
बलिदानेन सन्तुष्टो बटुकः सर्वसिद्धिदः ।
शान्तिं करोतु मे नित्यं भूतवेतालसेवितः ॥९॥
शान्तिं करोतु मे नित्यं भूतवेतालसेवितः ॥९॥
9. balidānena santuṣṭo baṭukaḥ sarvasiddhidaḥ ,
śāntiṁ karotu me nityaṁ bhūtavetālasevitaḥ.
śāntiṁ karotu me nityaṁ bhūtavetālasevitaḥ.
तारत्रयं ततः सर्वयोगिनीभ्यः पदं वदेत् ।
तत्पश्चात् सवर्भूतेभ्यः सर्वभूताधिवत्ती च ॥१०॥
तत्पश्चात् सवर्भूतेभ्यः सर्वभूताधिवत्ती च ॥१०॥
10. tāratrayaṁ tataḥ sarvayoginībhyaḥ padaṁ vadet ,
tatpaścāt savarbhūtebhyaḥ sarvabhūtādhivattī ca.
tatpaścāt savarbhūtebhyaḥ sarvabhūtādhivattī ca.
पदं ताभ्यो डाकिनीभ्यः शाकिनीभ्यः पदं वदेत् ।
त्रैलोक्येति पदं चैव वासिनीभ्य इमां वदेत् ॥११॥
त्रैलोक्येति पदं चैव वासिनीभ्य इमां वदेत् ॥११॥
11. padaṁ tābhyo ḍākinībhyaḥ śākinībhyaḥ padaṁ vadet ,
trailokyeti padaṁ caiva vāsinībhya imāṁ vadet.
trailokyeti padaṁ caiva vāsinībhya imāṁ vadet.
पूजां बलिं गृह्णयुग्मं स्वाहान्तो योगिनीमनुः ।
कथितोऽयं महेशानि मन्त्रः पञ्चादशाक्षरः ॥१२॥
कथितोऽयं महेशानि मन्त्रः पञ्चादशाक्षरः ॥१२॥
12. pūjāṁ baliṁ gṛhṇayugmaṁ svāhānto yoginīmanuḥ ,
kathito'yaṁ maheśāni mantraḥ pañcādaśākṣaraḥ.
kathito'yaṁ maheśāni mantraḥ pañcādaśākṣaraḥ.
या काचिद् योगिनी रौद्रा स्ॐया घोरतरा परा ।
खेचरी भूचरी व्योमचरी प्रीतास्तु मे सदा ॥१३॥
खेचरी भूचरी व्योमचरी प्रीतास्तु मे सदा ॥१३॥
13. yā kācid yoginī raudrā soṁyā ghoratarā parā ,
khecarī bhūcarī vyomacarī prītāstu me sadā.
khecarī bhūcarī vyomacarī prītāstu me sadā.
तारत्रयं वदेत् सर्वभूतेभ्यः सर्व एव हि ।
पश्चाद् भूतपतिभ्यो हृद्युक्तः सप्तदशाक्षरः ॥१४॥
पश्चाद् भूतपतिभ्यो हृद्युक्तः सप्तदशाक्षरः ॥१४॥
14. tāratrayaṁ vadet sarvabhūtebhyaḥ sarva eva hi ,
paścād bhūtapatibhyo hṛdyuktaḥ saptadaśākṣaraḥ.
paścād bhūtapatibhyo hṛdyuktaḥ saptadaśākṣaraḥ.
भूता ये विविधाकारा दिव्या भ्ॐआन्तरिक्षगाः ।
पातालसंस्था मे केविच्चिवयोगेन भाविताः ॥१५॥
पातालसंस्था मे केविच्चिवयोगेन भाविताः ॥१५॥
15. bhūtā ye vividhākārā divyā bhoṁāntarikṣagāḥ ,
pātālasaṁsthā me keviccivayogena bhāvitāḥ.
pātālasaṁsthā me keviccivayogena bhāvitāḥ.
ध्रुवाद्याः सत्यसन्धाश्च इन्द्राद्याः स्वर्व्यवस्थिताः।
तृप्यन्तु प्रीतमनसः प्रतिगृह्णन्त्विमं बलिम् ॥१६॥
तृप्यन्तु प्रीतमनसः प्रतिगृह्णन्त्विमं बलिम् ॥१६॥
16. dhruvādyāḥ satyasandhāśca indrādyāḥ svarvyavasthitāḥ,
tṛpyantu prītamanasaḥ pratigṛhṇantvimaṁ balim.
tṛpyantu prītamanasaḥ pratigṛhṇantvimaṁ balim.
तारत्रयं वदेद्देहियुग्मं देवीपदं वदेत् ।
पुत्राय बटुकनाथाय पश्चादुच्चिष्टहारिणे ।
सर्वविघ्नान् पदं पश्चात् नाशयद्वितयं तथा ॥१७॥
पुत्राय बटुकनाथाय पश्चादुच्चिष्टहारिणे ।
सर्वविघ्नान् पदं पश्चात् नाशयद्वितयं तथा ॥१७॥
17. tāratrayaṁ vadeddehiyugmaṁ devīpadaṁ vadet ,
putrāya baṭukanāthāya paścāducciṣṭahāriṇe ,
sarvavighnān padaṁ paścāt nāśayadvitayaṁ tathā.
putrāya baṭukanāthāya paścāducciṣṭahāriṇe ,
sarvavighnān padaṁ paścāt nāśayadvitayaṁ tathā.
गृह्णयुग्मं रुरुपदं क्षेत्रपालपदं ततः ।
सर्वोपचारसहितामिमां पूजां बलिं वदेत् ।
गृह्ण गृह्ण द्विठान्तोऽयं क्षेत्रपालमनुः प्रिये ॥१८॥
सर्वोपचारसहितामिमां पूजां बलिं वदेत् ।
गृह्ण गृह्ण द्विठान्तोऽयं क्षेत्रपालमनुः प्रिये ॥१८॥
18. gṛhṇayugmaṁ rurupadaṁ kṣetrapālapadaṁ tataḥ ,
sarvopacārasahitāmimāṁ pūjāṁ baliṁ vadet ,
gṛhṇa gṛhṇa dviṭhānto'yaṁ kṣetrapālamanuḥ priye.
sarvopacārasahitāmimāṁ pūjāṁ baliṁ vadet ,
gṛhṇa gṛhṇa dviṭhānto'yaṁ kṣetrapālamanuḥ priye.
चतुःषष्ट्यक्षरैः प्रोक्तः सर्वसिद्धिप्रदायकः ।
योऽस्मिन् क्षेत्रे निवासी च क्षेत्रपालस्य किङ्करः ।
प्रीतोऽयं बलिदानेन सर्वरक्षां करोतु मे ॥१९॥
योऽस्मिन् क्षेत्रे निवासी च क्षेत्रपालस्य किङ्करः ।
प्रीतोऽयं बलिदानेन सर्वरक्षां करोतु मे ॥१९॥
19. catuḥṣaṣṭyakṣaraiḥ proktaḥ sarvasiddhipradāyakaḥ ,
yo'smin kṣetre nivāsī ca kṣetrapālasya kiṅkaraḥ ,
prīto'yaṁ balidānena sarvarakṣāṁ karotu me.
yo'smin kṣetre nivāsī ca kṣetrapālasya kiṅkaraḥ ,
prīto'yaṁ balidānena sarvarakṣāṁ karotu me.
तारत्रयं वदेत्तारं श्रीप्रासादपरामनुः ।
ह्रां ह्रीं ह्रूञ्च युगञ्चादौ भैरवाधिष्ठिताय च ॥२०॥
ह्रां ह्रीं ह्रूञ्च युगञ्चादौ भैरवाधिष्ठिताय च ॥२०॥
20. tāratrayaṁ vadettāraṁ śrīprāsādaparāmanuḥ ,
hrāṁ hrīṁ hrūñca yugañcādau bhairavādhiṣṭhitāya ca.
hrāṁ hrīṁ hrūñca yugañcādau bhairavādhiṣṭhitāya ca.
अक्षोभ्यानन्दतः पश्चाद्धृदयाभीष्टदः परम् ।
सिद्धार्थपदमाभाष्य पश्चादवतरद्वयम् ॥२१॥
सिद्धार्थपदमाभाष्य पश्चादवतरद्वयम् ॥२१॥
21. akṣobhyānandataḥ paścāddhṛdayābhīṣṭadaḥ param ,
siddhārthapadamābhāṣya paścādavataradvayam.
siddhārthapadamābhāṣya paścādavataradvayam.
क्षेत्रपालपदं पश्चात् महाशान्त पदं ततः ।
मातृपुत्रपदं पश्चात् कुलपुत्रपदं तथा ॥२२॥
मातृपुत्रपदं पश्चात् कुलपुत्रपदं तथा ॥२२॥
22. kṣetrapālapadaṁ paścāt mahāśānta padaṁ tataḥ ,
mātṛputrapadaṁ paścāt kulaputrapadaṁ tathā.
mātṛputrapadaṁ paścāt kulaputrapadaṁ tathā.
सिद्धिपुत्रपदं चास्मिन् स्थानाधिपपदं ततः ।
ग्रामाधिपतयेऽस्मिन् स्याद्देशाधिपतये ततः ॥२३॥
ग्रामाधिपतयेऽस्मिन् स्याद्देशाधिपतये ततः ॥२३॥
23. siddhiputrapadaṁ cāsmin sthānādhipapadaṁ tataḥ ,
grāmādhipataye'smin syāddeśādhipataye tataḥ.
grāmādhipataye'smin syāddeśādhipataye tataḥ.
वदेद् बटुकनाथेति देवीपुत्रपदं ततः ।
मेघनादपदं पश्चात् प्रचण्डोग्रपदं वदेत् ॥२४॥
मेघनादपदं पश्चात् प्रचण्डोग्रपदं वदेत् ॥२४॥
24. vaded baṭukanātheti devīputrapadaṁ tataḥ ,
meghanādapadaṁ paścāt pracaṇḍograpadaṁ vadet.
meghanādapadaṁ paścāt pracaṇḍograpadaṁ vadet.
कपालीति पदं पश्चाद्भीषणेति पदं वदेत् ।
स्यात् सर्वविघ्नाधिपतये इमां पूजां बलिं वदेत् ॥२५॥
स्यात् सर्वविघ्नाधिपतये इमां पूजां बलिं वदेत् ॥२५॥
25. kapālīti padaṁ paścādbhīṣaṇeti padaṁ vadet ,
syāt sarvavighnādhipataye imāṁ pūjāṁ baliṁ vadet.
syāt sarvavighnādhipataye imāṁ pūjāṁ baliṁ vadet.
गृह्ण गृह्ण कुरुद्वन्द्वं मम दूरययुग्मकम् ।
ज्वलयुक्प्रज्वलयुगं सर्वविघ्नानीतीरयेत् ॥२६॥
ज्वलयुक्प्रज्वलयुगं सर्वविघ्नानीतीरयेत् ॥२६॥
26. gṛhṇa gṛhṇa kurudvandvaṁ mama dūrayayugmakam ,
jvalayukprajvalayugaṁ sarvavighnānītīrayet.
jvalayukprajvalayugaṁ sarvavighnānītīrayet.
नाशयद्वितयं क्षां क्षं पश्चाद् बुद्धिमितीरयेत् ।
क्षेत्रपालाय वौषट् ह्रूं षष्ट्युत्तरशताक्षरः ॥२७॥
क्षेत्रपालाय वौषट् ह्रूं षष्ट्युत्तरशताक्षरः ॥२७॥
27. nāśayadvitayaṁ kṣāṁ kṣaṁ paścād buddhimitīrayet ,
kṣetrapālāya vauṣaṭ hrūṁ ṣaṣṭyuttaraśatākṣaraḥ.
kṣetrapālāya vauṣaṭ hrūṁ ṣaṣṭyuttaraśatākṣaraḥ.
तारत्रयं वदेत् पश्चादमुक क्षेत्रपाल च ।
राजराजेश्वर इमां पूजां बलिमतः परम् ।
गृह्णयुग्मं द्विठान्तोऽयमष्टाविंशाक्षरो मनुः ॥२८॥
राजराजेश्वर इमां पूजां बलिमतः परम् ।
गृह्णयुग्मं द्विठान्तोऽयमष्टाविंशाक्षरो मनुः ॥२८॥
28. tāratrayaṁ vadet paścādamuka kṣetrapāla ca ,
rājarājeśvara imāṁ pūjāṁ balimataḥ param ,
gṛhṇayugmaṁ dviṭhānto'yamaṣṭāviṁśākṣaro manuḥ.
rājarājeśvara imāṁ pūjāṁ balimataḥ param ,
gṛhṇayugmaṁ dviṭhānto'yamaṣṭāviṁśākṣaro manuḥ.
अनेन बलिदानेन वटुवंशसमन्वितः ।
राजराजेश्वरो देवो मे प्रसीदतु सर्वदा ॥२९॥
राजराजेश्वरो देवो मे प्रसीदतु सर्वदा ॥२९॥
29. anena balidānena vaṭuvaṁśasamanvitaḥ ,
rājarājeśvaro devo me prasīdatu sarvadā.
rājarājeśvaro devo me prasīdatu sarvadā.
पश्चिमे वटुकं देवमुत्तरे योगिनीबलिम् ।
पूर्वे भूतबलिं दद्यात् क्षेत्रपालञ्च दक्षिणे ।
राजराजेश्वरं मध्ये पूजयेत् कुलनायिके ॥३०॥
पूर्वे भूतबलिं दद्यात् क्षेत्रपालञ्च दक्षिणे ।
राजराजेश्वरं मध्ये पूजयेत् कुलनायिके ॥३०॥
30. paścime vaṭukaṁ devamuttare yoginībalim ,
pūrve bhūtabaliṁ dadyāt kṣetrapālañca dakṣiṇe ,
rājarājeśvaraṁ madhye pūjayet kulanāyike.
pūrve bhūtabaliṁ dadyāt kṣetrapālañca dakṣiṇe ,
rājarājeśvaraṁ madhye pūjayet kulanāyike.
अङ्गुष्ठानामिकाभ्याञ्च बटुकस्य बलिः स्मृतः ।
तर्जनीमध्यमानामिकाङ्गुष्ठैर्योगिनीबलिः ॥३१॥
तर्जनीमध्यमानामिकाङ्गुष्ठैर्योगिनीबलिः ॥३१॥
31. aṅguṣṭhānāmikābhyāñca baṭukasya baliḥ smṛtaḥ ,
tarjanīmadhyamānāmikāṅguṣṭhairyoginībaliḥ.
tarjanīmadhyamānāmikāṅguṣṭhairyoginībaliḥ.
अङ्गुलीभिश्च सर्वाभिरुक्तो भूतबलिः प्रिये ।
अङ्गुष्ठतर्जनीभ्याञ्च क्षेत्रपालबलिर्भवेत् ।
अङ्गुष्ठमध्यमाभ्याञ्च राजराजेश्वरस्य च ॥३२॥
अङ्गुष्ठतर्जनीभ्याञ्च क्षेत्रपालबलिर्भवेत् ।
अङ्गुष्ठमध्यमाभ्याञ्च राजराजेश्वरस्य च ॥३२॥
32. aṅgulībhiśca sarvābhirukto bhūtabaliḥ priye ,
aṅguṣṭhatarjanībhyāñca kṣetrapālabalirbhavet ,
aṅguṣṭhamadhyamābhyāñca rājarājeśvarasya ca.
aṅguṣṭhatarjanībhyāñca kṣetrapālabalirbhavet ,
aṅguṣṭhamadhyamābhyāñca rājarājeśvarasya ca.
बटुकादीन् समर्च्यैवं कुलदीपान् प्रदर्शयेत् ।
ईषद्रक्तसुपिष्टेन चतुरङ्गुलिमानतः ॥३३॥
ईषद्रक्तसुपिष्टेन चतुरङ्गुलिमानतः ॥३३॥
33. baṭukādīn samarcyaivaṁ kuladīpān pradarśayet ,
īṣadraktasupiṣṭena caturaṅgulimānataḥ.
īṣadraktasupiṣṭena caturaṅgulimānataḥ.
दीपान् डमरुकाकारान् त्रिकोणानतिशोभनान् ।
कर्षाज्यग्राहिणः कुर्य्यान्नव सप्ताथ पञ्च वा ॥३४॥
कर्षाज्यग्राहिणः कुर्य्यान्नव सप्ताथ पञ्च वा ॥३४॥
34. dīpān ḍamarukākārān trikoṇānatiśobhanān ,
karṣājyagrāhiṇaḥ kuryyānnava saptātha pañca vā.
karṣājyagrāhiṇaḥ kuryyānnava saptātha pañca vā.
अन्तस्तेजो बहिस्तेज एकीकृत्यामितप्रभान् ।
त्रिधा देव्युपरि भ्राम्य कुलदीपान् निवेदयेत् ॥३५॥
त्रिधा देव्युपरि भ्राम्य कुलदीपान् निवेदयेत् ॥३५॥
35. antastejo bahisteja ekīkṛtyāmitaprabhān ,
tridhā devyupari bhrāmya kuladīpān nivedayet.
tridhā devyupari bhrāmya kuladīpān nivedayet.
35.
antaḥtejaḥ bahiḥtejaḥ ekīkṛtya amitaprabhān
tridhā devyupari bhrāmya kuladīpān nivedayet
tridhā devyupari bhrāmya kuladīpān nivedayet
35.
antaḥtejaḥ bahiḥtejaḥ ekīkṛtya devyupari tridhā
bhrāmya amitaprabhān kuladīpān nivedayet
bhrāmya amitaprabhān kuladīpān nivedayet
35. Having unified the internal light and the external light, and having waved (them) three times above the Goddess, one should offer the Kula lamps of boundless lustre.
समस्तचक्रचक्रेशि देवेशि सकलात्मिके ।
आरात्रीकमिदं देवि गृहाण मम सिद्धये ।
कुलदीपान् प्रदर्श्याथ शक्तिपूजां समाचरेत् ॥३६॥
आरात्रीकमिदं देवि गृहाण मम सिद्धये ।
कुलदीपान् प्रदर्श्याथ शक्तिपूजां समाचरेत् ॥३६॥
36. samastacakracakreśi deveśi sakalātmike ,
ārātrīkamidaṁ devi gṛhāṇa mama siddhaye ,
kuladīpān pradarśyātha śaktipūjāṁ samācaret.
ārātrīkamidaṁ devi gṛhāṇa mama siddhaye ,
kuladīpān pradarśyātha śaktipūjāṁ samācaret.
36.
samastacakracakreśi deveśi
sakalātmike ārātrīkam idam devi gṛhāṇa
mama siddhaye kuladīpān
pradarśya atha śaktipūjām samācaret
sakalātmike ārātrīkam idam devi gṛhāṇa
mama siddhaye kuladīpān
pradarśya atha śaktipūjām samācaret
36.
he samastacakracakreśi deveśi sakalātmike devi mama siddhaye idam ārātrīkam gṛhāṇa.
atha kuladīpān pradarśya śaktipūjām samācaret.
atha kuladīpān pradarśya śaktipūjām samācaret.
36. O ruler of all the wheels, O ruler of the gods, O soul of all, O Goddess! Accept this wave-offering of lights for my spiritual attainment. Then, having shown the Kula lamps, one should perform the worship of the Śakti.
स्वशक्तिं वीरशक्तिं वा दीक्षितां गुरुमार्गतः ।
पाययित्वा चरेत् पानमिति शास्त्रस्य निश्चयः ॥३७॥
पाययित्वा चरेत् पानमिति शास्त्रस्य निश्चयः ॥३७॥
37. svaśaktiṁ vīraśaktiṁ vā dīkṣitāṁ gurumārgataḥ ,
pāyayitvā caret pānamiti śāstrasya niścayaḥ.
pāyayitvā caret pānamiti śāstrasya niścayaḥ.
37.
svaśaktim vīraśaktim vā dīkṣitām gurumārgataḥ
pāyayitvā caret pānam iti śāstrasya niścayaḥ
pāyayitvā caret pānam iti śāstrasya niścayaḥ
37.
gurumārgataḥ dīkṣitām svaśaktim vīraśaktim vā pāyayitvā pānam caret iti śāstrasya niścayaḥ.
37. Having made either one's own Śakti or a heroic Śakti, who has been initiated through the path of the guru, drink (first), one should perform the drinking (of the ritual wine). This is the firm decision of the scripture.
अदीक्षितां स्त्रियं कुर्यात् सद्यः संस्कारमम्बिके ।
मन्त्रदीक्षाविधानेन् शुद्धा भवति नान्यथा ॥३८॥
मन्त्रदीक्षाविधानेन् शुद्धा भवति नान्यथा ॥३८॥
38. adīkṣitāṁ striyaṁ kuryāt sadyaḥ saṁskāramambike ,
mantradīkṣāvidhānen śuddhā bhavati nānyathā.
mantradīkṣāvidhānen śuddhā bhavati nānyathā.
38.
adīkṣitām striyam kuryāt sadyaḥ saṃskāram ambike
mantradīkṣāvidhānena śuddhā bhavati na anyathā
mantradīkṣāvidhānena śuddhā bhavati na anyathā
38.
he ambike adīkṣitām striyam sadyaḥ saṃskāram kuryāt.
mantradīkṣāvidhānena śuddhā bhavati,
anyathā na.
mantradīkṣāvidhānena śuddhā bhavati,
anyathā na.
38. O Mother, if a woman is uninitiated, one should perform her consecration immediately. She becomes pure only through the rite of mantra initiation, not otherwise.
तस्मात् सुलक्षणां शक्तिं गन्धपुष्पाक्षतादिभिः ।
अभ्यर्च्य देवताबुद्ध्या भोगपात्रं निवेदयेत् ॥३९॥
अभ्यर्च्य देवताबुद्ध्या भोगपात्रं निवेदयेत् ॥३९॥
39. tasmāt sulakṣaṇāṁ śaktiṁ gandhapuṣpākṣatādibhiḥ ,
abhyarcya devatābuddhyā bhogapātraṁ nivedayet.
abhyarcya devatābuddhyā bhogapātraṁ nivedayet.
39.
tasmāt sulakṣaṇām śaktim gandhapuṣpākṣatādibhiḥ
abhyarcya devatābuddhyā bhogapātram nivedayet
abhyarcya devatābuddhyā bhogapātram nivedayet
39.
tasmāt sulakṣaṇām śaktim gandhapuṣpākṣatādibhiḥ devatābuddhyā abhyarcya bhogapātram nivedayet.
39. Therefore, having worshipped the auspiciously marked Śakti with sandalwood paste, flowers, unbroken rice grains, and other offerings, viewing her as the deity herself, one should present her the cup of enjoyment.
तदन्ते कन्यकाश्चापि प्रमदाश्च मनोहराः ।
सम्पूज्य देवताबुद्ध्या दद्यात् पात्रं पृथक् पृथक् ॥४०॥
सम्पूज्य देवताबुद्ध्या दद्यात् पात्रं पृथक् पृथक् ॥४०॥
40. tadante kanyakāścāpi pramadāśca manoharāḥ ,
sampūjya devatābuddhyā dadyāt pātraṁ pṛthak pṛthak.
sampūjya devatābuddhyā dadyāt pātraṁ pṛthak pṛthak.
40.
tadante kanyakāḥ ca api pramadāḥ ca manoharāḥ
sampūjya devatābuddhyā dadyāt pātram pṛthak pṛthak
sampūjya devatābuddhyā dadyāt pātram pṛthak pṛthak
40.
tadante manoharāḥ kanyakāḥ ca api pramadāḥ ca devatābuddhyā sampūjya pṛthak pṛthak pātram dadyāt.
40. Thereafter, having also worshipped beautiful young girls and young women, viewing them as the deity herself, one should offer them each their cups individually.
अनिवेद्य तु यः शक्त्यै कुलद्रव्यं निषेवते ।
पूजितं निष्फलं तस्य देवता न प्रसीदति ॥४१॥
पूजितं निष्फलं तस्य देवता न प्रसीदति ॥४१॥
41. anivedya tu yaḥ śaktyai kuladravyaṁ niṣevate ,
pūjitaṁ niṣphalaṁ tasya devatā na prasīdati.
pūjitaṁ niṣphalaṁ tasya devatā na prasīdati.
41.
anivedya tu yaḥ śaktyai kuladravyam niṣevate
pūjitam niṣphalam tasya devatā na prasīdati
pūjitam niṣphalam tasya devatā na prasīdati
41.
yaḥ tu śaktyai anivedya kuladravyam niṣevate,
tasya pūjitam niṣphalam (bhavati),
devatā na prasīdati.
tasya pūjitam niṣphalam (bhavati),
devatā na prasīdati.
41. But whoever partakes of the Kula substances without first offering them to the Śakti, his worship becomes fruitless, and the deity is not pleased.
चण्डाली चर्मकारी च मातङ्गी पुक्कसी तथा ।
श्वपची खट्टकी चैव कैवर्त्ती विश्वयोषितः ॥४२॥
श्वपची खट्टकी चैव कैवर्त्ती विश्वयोषितः ॥४२॥
42. caṇḍālī carmakārī ca mātaṅgī pukkasī tathā ,
śvapacī khaṭṭakī caiva kaivarttī viśvayoṣitaḥ.
śvapacī khaṭṭakī caiva kaivarttī viśvayoṣitaḥ.
42.
caṇḍālī carmakārī ca mātaṅgī pukkasī tathā
śvapacī khaṭṭakī ca eva kaivartī viśvayoṣitaḥ
śvapacī khaṭṭakī ca eva kaivartī viśvayoṣitaḥ
42.
caṇḍālī carmakārī ca mātaṅgī tathā pukkasī śvapacī khaṭṭakī ca eva kaivartī (iti) viśvayoṣitaḥ.
42. A Caṇḍālī (outcaste woman), a Carmakārī (leather-worker woman), a Mātaṅgī (outcaste woman), a Pukkasī, a Śvapacī (dog-cooker woman), a Khaṭṭakī (butcher woman), and a Kaivartī (fisherwoman) - these are the universal women (representing the eight Kulas).
कुलाष्टकमिदं प्रोक्तमकुलाष्टकमुच्यते ।
कन्दुकी शौण्डिकी चैव शस्त्रजीवी च रञ्जकी ॥४३॥
कन्दुकी शौण्डिकी चैव शस्त्रजीवी च रञ्जकी ॥४३॥
43. kulāṣṭakamidaṁ proktamakulāṣṭakamucyate ,
kandukī śauṇḍikī caiva śastrajīvī ca rañjakī.
kandukī śauṇḍikī caiva śastrajīvī ca rañjakī.
43.
kulāṣṭakam idam proktam akulāṣṭakam ucyate
kandukī śauṇḍikī ca eva śastrajīvī ca rañjakī
kandukī śauṇḍikī ca eva śastrajīvī ca rañjakī
43.
idam kulāṣṭakam proktam; (atha) akulāṣṭakam ucyate:
kandukī śauṇḍikī ca eva śastrajīvī ca rañjakī
kandukī śauṇḍikī ca eva śastrajīvī ca rañjakī
43. This is declared to be the group of eight Kulas. Now the group of eight Akulas is described: a Kandukī (baker woman), a Śauṇḍikī (vintner/distiller woman), a Śastrajīvī (woman of the warrior class), and a Rañjakī (dyer woman),
गायकी रजकी शिल्पी कौलिकी च तथाष्टमी ।
तन्त्रमन्त्रसमायुक्ता समयाचारपालिका ॥४४॥
तन्त्रमन्त्रसमायुक्ता समयाचारपालिका ॥४४॥
44. gāyakī rajakī śilpī kaulikī ca tathāṣṭamī ,
tantramantrasamāyuktā samayācārapālikā.
tantramantrasamāyuktā samayācārapālikā.
44.
gāyakī rajakī śilpī kaulikī ca tathā aṣṭamī
tantramantrasamāyuktā samayācārapālikā
tantramantrasamāyuktā samayācārapālikā
44.
gāyakī rajakī śilpī ca tathā aṣṭamī kaulikī.
(etāḥ) tantramantrasamāyuktāḥ samayācārapālikāḥ (bhavanti).
(etāḥ) tantramantrasamāyuktāḥ samayācārapālikāḥ (bhavanti).
44. a Gāyakī (singer woman), a Rajakī (washerwoman), a Śilpī (artisan woman), and eighth, a Kaulikī (Kula woman). These should be endowed with tantras and mantras and should preserve the established rules of conduct (samayācāra).
कुमारी च व्रतस्था च योगमुद्राधरापि वा ।
पूजाकाले स्वतः प्राप्ता सा ज्ञेया सहजा बुधैः ॥४५॥
पूजाकाले स्वतः प्राप्ता सा ज्ञेया सहजा बुधैः ॥४५॥
45. kumārī ca vratasthā ca yogamudrādharāpi vā ,
pūjākāle svataḥ prāptā sā jñeyā sahajā budhaiḥ.
pūjākāle svataḥ prāptā sā jñeyā sahajā budhaiḥ.
45.
kumārī ca vratasthā ca yogamudrādharā api vā
pūjākāle svataḥ prāptā sā jñeyā sahajā budhaiḥ
pūjākāle svataḥ prāptā sā jñeyā sahajā budhaiḥ
45.
kumārī ca vratasthā ca yogamudrādharā api vā pūjākāle svataḥ prāptā (cet),
sā budhaiḥ sahajā jñeyā.
sā budhaiḥ sahajā jñeyā.
45. A maiden, one observing a vow, or one holding the yoga-mudra, who arrives of her own accord at the time of worship, is known by the wise as a Sahaja.
उक्तजात्यङ्गनाभावे चातुर्वर्ण्याङ्गनां यजेत् ।
सुरूपा तरुणी शान्ता कुलाचारयुता शुचिः ॥४६॥
सुरूपा तरुणी शान्ता कुलाचारयुता शुचिः ॥४६॥
46. uktajātyaṅganābhāve cāturvarṇyāṅganāṁ yajet ,
surūpā taruṇī śāntā kulācārayutā śuciḥ.
surūpā taruṇī śāntā kulācārayutā śuciḥ.
46.
uktajātyaṅganābhāve cāturvarṇyāṅganām yajet
surūpā taruṇī śāntā kulācārayutā śuciḥ
surūpā taruṇī śāntā kulācārayutā śuciḥ
46.
uktajātyaṅganābhāve cāturvarṇyāṅganām yajet; (yā) surūpā taruṇī śāntā kulācārayutā śuciḥ (syāt).
46. In the absence of women of the aforementioned classes, one should worship a woman belonging to the four social classes, (who is) beautiful, young, peaceful, established in Kula conduct, pure,
शङ्काहीना भक्तियुक्ता गूढा शास्त्रोपजीविनी ।
अलोलुपा सुशीला च स्मितास्या प्रियवादिनी ॥४७॥
अलोलुपा सुशीला च स्मितास्या प्रियवादिनी ॥४७॥
47. śaṅkāhīnā bhaktiyuktā gūḍhā śāstropajīvinī ,
alolupā suśīlā ca smitāsyā priyavādinī.
alolupā suśīlā ca smitāsyā priyavādinī.
47.
śaṅkāhīnā bhaktiyuktā gūḍhā śāstropajīvinī
alolupā suśīlā ca smitāsyā priyavādinī
alolupā suśīlā ca smitāsyā priyavādinī
47.
śaṅkāhīnā bhaktiyuktā gūḍhā śāstropajīvinī alolupā suśīlā ca smitāsyā priyavādinī (syāt).
47. free from doubt, full of devotion, discreet, living according to the scriptures, free from greed, well-behaved, smiling, and sweet-spoken.
गुरुदैवतसम्भक्ता सुचिता कौलिकप्रिया ।
विमत्सरा विशेषज्ञा देवताराधनोत्सुका ।
मनोहरा सदाचारा शक्तिरेषा सुलक्षणा ॥४८॥
विमत्सरा विशेषज्ञा देवताराधनोत्सुका ।
मनोहरा सदाचारा शक्तिरेषा सुलक्षणा ॥४८॥
48. gurudaivatasambhaktā sucitā kaulikapriyā ,
vimatsarā viśeṣajñā devatārādhanotsukā ,
manoharā sadācārā śaktireṣā sulakṣaṇā.
vimatsarā viśeṣajñā devatārādhanotsukā ,
manoharā sadācārā śaktireṣā sulakṣaṇā.
48.
gurudaivatasambhaktā sucitā kaulikapriyā vimatsarā viśeṣajñā
devatārādhanotsukā manoharā sadācārā śaktiḥ eṣā sulakṣaṇā
devatārādhanotsukā manoharā sadācārā śaktiḥ eṣā sulakṣaṇā
48.
gurudaivatasambhaktā sucitā kaulikapriyā vimatsarā viśeṣajñā devatārādhanotsukā manoharā sadācārā eṣā śaktiḥ sulakṣaṇā (bhavati).
48. devoted to the guru and the deity, well-intentioned, beloved of the Kaulas, free from jealousy, discerning, eager to worship the deity, charming, and of good conduct - such a Śakti is endowed with excellent characteristics.
दुष्टोग्रा कर्कशा क्रूरा दुःखिता कुलदूषणी ।
दुराचारा पराधीना भीता लुब्धातुराऽलसा ॥४९॥
दुराचारा पराधीना भीता लुब्धातुराऽलसा ॥४९॥
49. duṣṭogrā karkaśā krūrā duḥkhitā kuladūṣaṇī ,
durācārā parādhīnā bhītā lubdhāturā'lasā.
durācārā parādhīnā bhītā lubdhāturā'lasā.
49.
duṣṭogrā karkaśā krūrā duḥkhitā kuladūṣaṇī
durācārā parādhīnā bhītā lubdhā āturā alasā
durācārā parādhīnā bhītā lubdhā āturā alasā
49.
(yā) duṣṭogrā karkaśā krūrā duḥkhitā kuladūṣaṇī durācārā parādhīnā bhītā lubdhā āturā alasā (ca syāt,
tām varjayet).
tām varjayet).
49. One who is wicked and fierce, harsh, cruel, miserable, a defiler of the Kula, ill-behaved, dependent on others, fearful, greedy, afflicted, lazy,
निद्रासक्तातिदुर्म्मेधा हीनाङ्गी व्याधिपीडिता ।
दुर्गन्धा कुत्सिता मूढा वृद्धोन्मत्ता रहस्यभित् ॥५०॥
दुर्गन्धा कुत्सिता मूढा वृद्धोन्मत्ता रहस्यभित् ॥५०॥
50. nidrāsaktātidurmmedhā hīnāṅgī vyādhipīḍitā ,
durgandhā kutsitā mūḍhā vṛddhonmattā rahasyabhit.
durgandhā kutsitā mūḍhā vṛddhonmattā rahasyabhit.
50.
nidrāsaktā atidurmmedhā hīnāṅgī vyādhipīḍitā
durgandhā kutsitā mūḍhā vṛddhā unmattā rahasyabhid
durgandhā kutsitā mūḍhā vṛddhā unmattā rahasyabhid
50.
(yā) nidrāsaktā atidurmmedhā hīnāṅgī vyādhipīḍitā durgandhā kutsitā mūḍhā vṛddhā unmattā rahasyabhid (ca syāt,
sā śaktipūjane varjanīyā).
sā śaktipūjane varjanīyā).
50. addicted to sleep, highly unintelligent, deformed, afflicted with disease, foul-smelling, contemptible, foolish, old, insane, and a betrayer of secrets (should be avoided in the worship of Śakti).
कुतर्का कुत्सितालापा निर्लज्जा कलहप्रिया ।
विरूपोन्मार्गगा स्तब्धा पङ्ग्वन्धविकृतानना ।
ईदृशीं मन्त्रयुक्ताञ्च शक्तिं यागे विवर्जयेत् ॥५१॥
विरूपोन्मार्गगा स्तब्धा पङ्ग्वन्धविकृतानना ।
ईदृशीं मन्त्रयुक्ताञ्च शक्तिं यागे विवर्जयेत् ॥५१॥
51. kutarkā kutsitālāpā nirlajjā kalahapriyā ,
virūponmārgagā stabdhā paṅgvandhavikṛtānanā ,
īdṛśīṁ mantrayuktāñca śaktiṁ yāge vivarjayet.
virūponmārgagā stabdhā paṅgvandhavikṛtānanā ,
īdṛśīṁ mantrayuktāñca śaktiṁ yāge vivarjayet.
ततोऽर्चनादिकं सर्वं मन्त्रोदकपुरःसरम् ।
इतः पूर्वादिमनुना मन्त्री देव्यै समर्पयेत् ॥५२॥
इतः पूर्वादिमनुना मन्त्री देव्यै समर्पयेत् ॥५२॥
52. tato'rcanādikaṁ sarvaṁ mantrodakapuraḥsaram ,
itaḥ pūrvādimanunā mantrī devyai samarpayet.
itaḥ pūrvādimanunā mantrī devyai samarpayet.
तारत्रयमितः पूर्वं प्राणबुद्धी ततः परम् ।
देहधर्माधिकारतो जाग्रत्स्वप्नसुषुप्तिषु ॥५३॥
देहधर्माधिकारतो जाग्रत्स्वप्नसुषुप्तिषु ॥५३॥
53. tāratrayamitaḥ pūrvaṁ prāṇabuddhī tataḥ param ,
dehadharmādhikārato jāgratsvapnasuṣuptiṣu.
dehadharmādhikārato jāgratsvapnasuṣuptiṣu.
मनसा चेतसा वाचा कर्मणा तत्परं वदेत् ।
हस्ताभ्याञ्च ततः पद्भयामुदरेण ततः परम् ॥५४॥
हस्ताभ्याञ्च ततः पद्भयामुदरेण ततः परम् ॥५४॥
54. manasā cetasā vācā karmaṇā tatparaṁ vadet ,
hastābhyāñca tataḥ padbhayāmudareṇa tataḥ param.
hastābhyāñca tataḥ padbhayāmudareṇa tataḥ param.
शिश्ना च यत् स्मृतं पश्चाद् यदुक्तं यत् कृतं वदेत् ।
तत् सर्वं गुरवे चान्ते मत्समपीतमस्त्विति ।
स्वाहान्तो मनुरित्युक्तस्त्रिसप्तत्यक्षरः प्रिये ॥५५॥
तत् सर्वं गुरवे चान्ते मत्समपीतमस्त्विति ।
स्वाहान्तो मनुरित्युक्तस्त्रिसप्तत्यक्षरः प्रिये ॥५५॥
55. śiśnā ca yat smṛtaṁ paścād yaduktaṁ yat kṛtaṁ vadet ,
tat sarvaṁ gurave cānte matsamapītamastviti ,
svāhānto manurityuktastrisaptatyakṣaraḥ priye.
tat sarvaṁ gurave cānte matsamapītamastviti ,
svāhānto manurityuktastrisaptatyakṣaraḥ priye.
ज्ञानतोऽज्ञानतो वापि यन्मया क्रियते शिवे ।
तव कृत्यमिदं सर्वमिति ज्ञात्वा क्षमस्व मे ॥५६॥
तव कृत्यमिदं सर्वमिति ज्ञात्वा क्षमस्व मे ॥५६॥
56. jñānato'jñānato vāpi yanmayā kriyate śive ,
tava kṛtyamidaṁ sarvamiti jñātvā kṣamasva me.
tava kṛtyamidaṁ sarvamiti jñātvā kṣamasva me.
एवं सम्प्रार्थ्य देवेशि स्तुत्वा नत्वा च भक्तितः ।
प्रधानदेवतामूर्त्तौ परिवारान् समर्चयेत् ।
एवं सावरणां देवीं चिन्तयेत् स्वहृदम्बुजे ॥५७॥
प्रधानदेवतामूर्त्तौ परिवारान् समर्चयेत् ।
एवं सावरणां देवीं चिन्तयेत् स्वहृदम्बुजे ॥५७॥
57. evaṁ samprārthya deveśi stutvā natvā ca bhaktitaḥ ,
pradhānadevatāmūrttau parivārān samarcayet ,
evaṁ sāvaraṇāṁ devīṁ cintayet svahṛdambuje.
pradhānadevatāmūrttau parivārān samarcayet ,
evaṁ sāvaraṇāṁ devīṁ cintayet svahṛdambuje.
शेषिकाये समर्प्यात्ममूलमन्त्रेण शोधयेत् ।
स्याद्वाग्भवं हृदुच्चिष्टचाण्डालि तदनन्तरम् ॥५८॥
स्याद्वाग्भवं हृदुच्चिष्टचाण्डालि तदनन्तरम् ॥५८॥
58. śeṣikāye samarpyātmamūlamantreṇa śodhayet ,
syādvāgbhavaṁ hṛducciṣṭacāṇḍāli tadanantaram.
syādvāgbhavaṁ hṛducciṣṭacāṇḍāli tadanantaram.
वदेन्मातङ्गि सर्वन्ते वश्यंकुरुयुगन्ततः ।
एकविंशतिवर्णैश्च शेषिकामनुरीरितः ॥५९॥
एकविंशतिवर्णैश्च शेषिकामनुरीरितः ॥५९॥
59. vadenmātaṅgi sarvante vaśyaṁkuruyugantataḥ ,
ekaviṁśativarṇaiśca śeṣikāmanurīritaḥ.
ekaviṁśativarṇaiśca śeṣikāmanurīritaḥ.
मन्त्रेणानेन निर्माल्यं शेषिकायै समर्पयेत् ।
देवीमुच्चिष्टमातङ्गीं ध्यायेत् त्रैलोक्यमोहिनीम् ॥६०॥
देवीमुच्चिष्टमातङ्गीं ध्यायेत् त्रैलोक्यमोहिनीम् ॥६०॥
60. mantreṇānena nirmālyaṁ śeṣikāyai samarpayet ,
devīmucciṣṭamātaṅgīṁ dhyāyet trailokyamohinīm.
devīmucciṣṭamātaṅgīṁ dhyāyet trailokyamohinīm.
वीणावाद्यविनोदगीतनिरतां नीलांशुकोल्लासिनीं बिम्बोष्ठीं नवयावकार्द्रचरणामाकीर्णकेशालकाम् ।
मृद्वङ्गीं सिंतशङ्खकुण्डलधरां माणिक्यभूषोज्ज्वलां मातङ्गीं प्रणतोऽस्मि सुस्मितमुखीं देवीं शुकश्यामलाम् ॥६१॥
मृद्वङ्गीं सिंतशङ्खकुण्डलधरां माणिक्यभूषोज्ज्वलां मातङ्गीं प्रणतोऽस्मि सुस्मितमुखीं देवीं शुकश्यामलाम् ॥६१॥
61. vīṇāvādyavinodagītaniratāṁ nīlāṁśukollāsinīṁ bimboṣṭhīṁ navayāvakārdracaraṇāmākīrṇakeśālakām ,
mṛdvaṅgīṁ siṁtaśaṅkhakuṇḍaladharāṁ māṇikyabhūṣojjvalāṁ mātaṅgīṁ praṇato'smi susmitamukhīṁ devīṁ śukaśyāmalām.
mṛdvaṅgīṁ siṁtaśaṅkhakuṇḍaladharāṁ māṇikyabhūṣojjvalāṁ mātaṅgīṁ praṇato'smi susmitamukhīṁ devīṁ śukaśyāmalām.
ततः श्रीगुरुरूपाय साक्षात् परशिवाय च ।
कराभ्यां पात्रमुद्धृत्य सद्वितीयं समर्पयेत् ॥६२॥
कराभ्यां पात्रमुद्धृत्य सद्वितीयं समर्पयेत् ॥६२॥
62. tataḥ śrīgururūpāya sākṣāt paraśivāya ca ,
karābhyāṁ pātramuddhṛtya sadvitīyaṁ samarpayet.
karābhyāṁ pātramuddhṛtya sadvitīyaṁ samarpayet.
स्वसम्प्रदायसंयुक्तैर्वीरैश्च सह पूजयेत् ।
अन्योन्यवन्दनं कृत्वा पिबेत्तत्तदनुज्ञया ॥६३॥
अन्योन्यवन्दनं कृत्वा पिबेत्तत्तदनुज्ञया ॥६३॥
63. svasampradāyasaṁyuktairvīraiśca saha pūjayet ,
anyonyavandanaṁ kṛtvā pibettattadanujñayā.
anyonyavandanaṁ kṛtvā pibettattadanujñayā.
सव्येनोद्धृत्य पात्रन्तु मुद्रां कृत्वाऽपसव्यतः ।
यथाविधि द्वितीयेन गृह्णीयान्मन्त्रमुच्चरन् ॥६४॥
यथाविधि द्वितीयेन गृह्णीयान्मन्त्रमुच्चरन् ॥६४॥
64. savyenoddhṛtya pātrantu mudrāṁ kṛtvā'pasavyataḥ ,
yathāvidhi dvitīyena gṛhṇīyānmantramuccaran.
yathāvidhi dvitīyena gṛhṇīyānmantramuccaran.
पिशितं माषमात्रन्तु द्रव्यं चुल्लुकसम्मितम् ।
आत्मदेहत्रयं तत्त्वं त्रयेणाथ विशोधयेत् ॥६५॥
आत्मदेहत्रयं तत्त्वं त्रयेणाथ विशोधयेत् ॥६५॥
65. piśitaṁ māṣamātrantu dravyaṁ cullukasammitam ,
ātmadehatrayaṁ tattvaṁ trayeṇātha viśodhayet.
ātmadehatrayaṁ tattvaṁ trayeṇātha viśodhayet.
तरुणोल्लाससहितः प्रसन्नवदनेक्षणः ।
गुरुः शिष्यान् समाहूय दद्यात्तत्त्वत्रयं प्रिये ॥६६॥
गुरुः शिष्यान् समाहूय दद्यात्तत्त्वत्रयं प्रिये ॥६६॥
66. taruṇollāsasahitaḥ prasannavadanekṣaṇaḥ ,
guruḥ śiṣyān samāhūya dadyāttattvatrayaṁ priye.
guruḥ śiṣyān samāhūya dadyāttattvatrayaṁ priye.
शिष्योपायनमादाय शुद्धात्मा कुसुमादिकम् ।
यथाशक्ति निवेद्याथ वित्तशाठ्यविवजीतः ॥६७॥
यथाशक्ति निवेद्याथ वित्तशाठ्यविवजीतः ॥६७॥
67. śiṣyopāyanamādāya śuddhātmā kusumādikam ,
yathāśakti nivedyātha vittaśāṭhyavivajītaḥ.
yathāśakti nivedyātha vittaśāṭhyavivajītaḥ.
प्रणम्य बहिरष्टाङ्गं प्रविश्यान्तः शनैः प्रिये ।
समर्प्योपायनं भक्त्या शिवाय गुरुरूपिणे ॥६८॥
समर्प्योपायनं भक्त्या शिवाय गुरुरूपिणे ॥६८॥
68. praṇamya bahiraṣṭāṅgaṁ praviśyāntaḥ śanaiḥ priye ,
samarpyopāyanaṁ bhaktyā śivāya gururūpiṇe.
samarpyopāyanaṁ bhaktyā śivāya gururūpiṇe.
ग्रथिताङ्गुष्ठकौ कृत्वा करौ सक्ताग्रतर्जनी ।
जानुभ्यामवनिं गत्वा पञ्चाङ्गं प्रणमेद् गुरुम् ॥६९॥
जानुभ्यामवनिं गत्वा पञ्चाङ्गं प्रणमेद् गुरुम् ॥६९॥
69. grathitāṅguṣṭhakau kṛtvā karau saktāgratarjanī ,
jānubhyāmavaniṁ gatvā pañcāṅgaṁ praṇamed gurum.
jānubhyāmavaniṁ gatvā pañcāṅgaṁ praṇamed gurum.
वामाऽङ्गुष्ठानामिकाभ्यां दक्षहस्तप्रसारितम् ।
स्पृष्ट्वा विशुद्धहृदय ईषदानतमस्तकः ॥७०॥
स्पृष्ट्वा विशुद्धहृदय ईषदानतमस्तकः ॥७०॥
70. vāmā'ṅguṣṭhānāmikābhyāṁ dakṣahastaprasāritam ,
spṛṣṭvā viśuddhahṛdaya īṣadānatamastakaḥ.
spṛṣṭvā viśuddhahṛdaya īṣadānatamastakaḥ.
वामाङ्गुष्ठानामिकाभ्यां शिष्याय श्रीगुरुः प्रिये ।
प्रकृत्याद्यैः पृथिव्यन्तैश्चतुवींशतिभिः प्रिये ॥७१॥
प्रकृत्याद्यैः पृथिव्यन्तैश्चतुवींशतिभिः प्रिये ॥७१॥
71. vāmāṅguṣṭhānāmikābhyāṁ śiṣyāya śrīguruḥ priye ,
prakṛtyādyaiḥ pṛthivyantaiścatuvīṁśatibhiḥ priye.
prakṛtyādyaiḥ pṛthivyantaiścatuvīṁśatibhiḥ priye.
स्वरैरशुद्धतत्त्वैश्च वाग्भवेन कुलेश्वरि ।
संयुक्तेनात्मतत्त्वेन स्थूलदेहं विशोधयेत् ॥७२॥
संयुक्तेनात्मतत्त्वेन स्थूलदेहं विशोधयेत् ॥७२॥
72. svarairaśuddhatattvaiśca vāgbhavena kuleśvari ,
saṁyuktenātmatattvena sthūladehaṁ viśodhayet.
saṁyuktenātmatattvena sthūladehaṁ viśodhayet.
मायादिपुरुषान्तैश्च शुद्धाशुद्धैश्च सप्तभिः ।
तत्त्वैः स्पर्शाह्वयैर्वर्णैः कामराजेन मन्त्रवित् ।
युक्तेन विद्यातत्त्वेन सूक्ष्मदेहं विशोधयेत् ॥७३॥
तत्त्वैः स्पर्शाह्वयैर्वर्णैः कामराजेन मन्त्रवित् ।
युक्तेन विद्यातत्त्वेन सूक्ष्मदेहं विशोधयेत् ॥७३॥
73. māyādipuruṣāntaiśca śuddhāśuddhaiśca saptabhiḥ ,
tattvaiḥ sparśāhvayairvarṇaiḥ kāmarājena mantravit ,
yuktena vidyātattvena sūkṣmadehaṁ viśodhayet.
tattvaiḥ sparśāhvayairvarṇaiḥ kāmarājena mantravit ,
yuktena vidyātattvena sūkṣmadehaṁ viśodhayet.
शुद्धैः शिवादिविद्यान्तैः पञ्चतत्त्वैश्च व्यापकैः ।
परया शिवतत्त्वेन परं देहं विशोधयेत् ॥७४॥
परया शिवतत्त्वेन परं देहं विशोधयेत् ॥७४॥
74. śuddhaiḥ śivādividyāntaiḥ pañcatattvaiśca vyāpakaiḥ ,
parayā śivatattvena paraṁ dehaṁ viśodhayet.
parayā śivatattvena paraṁ dehaṁ viśodhayet.
षट्त्रिंशत्तत्त्वसहितमालिन्या बालया प्रिये ।
सर्वतत्त्वाश्रयं बीजं सर्वतत्त्वैवीशोधयेत् ॥७५॥
सर्वतत्त्वाश्रयं बीजं सर्वतत्त्वैवीशोधयेत् ॥७५॥
75. ṣaṭtriṁśattattvasahitamālinyā bālayā priye ,
sarvatattvāśrayaṁ bījaṁ sarvatattvaivīśodhayet.
sarvatattvāśrayaṁ bījaṁ sarvatattvaivīśodhayet.
शोधयेति पदं दद्यात् सद्वितीयमलिं गुरुः ।
चुल्लुकं गुरुणा दत्तं शोधयामीति चोच्चरन् ।
भक्त्या चावनतः शिष्यो निःशब्दं त्रिः पिबेदलिम् ॥७६॥
चुल्लुकं गुरुणा दत्तं शोधयामीति चोच्चरन् ।
भक्त्या चावनतः शिष्यो निःशब्दं त्रिः पिबेदलिम् ॥७६॥
76. śodhayeti padaṁ dadyāt sadvitīyamaliṁ guruḥ ,
cullukaṁ guruṇā dattaṁ śodhayāmīti coccaran ,
bhaktyā cāvanataḥ śiṣyo niḥśabdaṁ triḥ pibedalim.
cullukaṁ guruṇā dattaṁ śodhayāmīti coccaran ,
bhaktyā cāvanataḥ śiṣyo niḥśabdaṁ triḥ pibedalim.
पाणिभ्यां संस्पृशेद्देहं सर्वतत्त्वं समुच्चरन् ।
शिरःप्रभृतिपादान्तं शुद्धं देहं विचिन्तयेत् ॥७७॥
शिरःप्रभृतिपादान्तं शुद्धं देहं विचिन्तयेत् ॥७७॥
77. pāṇibhyāṁ saṁspṛśeddehaṁ sarvatattvaṁ samuccaran ,
śiraḥprabhṛtipādāntaṁ śuddhaṁ dehaṁ vicintayet.
śiraḥprabhṛtipādāntaṁ śuddhaṁ dehaṁ vicintayet.
स्थूलान्तमात्मतत्त्वं स्यात् सूक्ष्मं विद्यान्तगोचरम् ।
परान्तं शिवतत्त्वं स्यादिति तत्त्वत्रयं जगत् ॥७८॥
परान्तं शिवतत्त्वं स्यादिति तत्त्वत्रयं जगत् ॥७८॥
78. sthūlāntamātmatattvaṁ syāt sūkṣmaṁ vidyāntagocaram ,
parāntaṁ śivatattvaṁ syāditi tattvatrayaṁ jagat.
parāntaṁ śivatattvaṁ syāditi tattvatrayaṁ jagat.
एवं तत्त्वत्रयज्ञानं गुरोर्ज्ञात्वा य आचरेत् ।
स जीवन्नेव मुक्तः स्यादिति शङ्करभाषितम् ॥७९॥
स जीवन्नेव मुक्तः स्यादिति शङ्करभाषितम् ॥७९॥
79. evaṁ tattvatrayajñānaṁ gurorjñātvā ya ācaret ,
sa jīvanneva muktaḥ syāditi śaṅkarabhāṣitam.
sa jīvanneva muktaḥ syāditi śaṅkarabhāṣitam.
ततः स्वीकृत्य च गुरुः शिष्येभ्यः शेषदो भवेत् ।
आदाय गुरुणा दत्तं सद्वितीयासवं पिबेत् ॥८०॥
आदाय गुरुणा दत्तं सद्वितीयासवं पिबेत् ॥८०॥
80. tataḥ svīkṛtya ca guruḥ śiṣyebhyaḥ śeṣado bhavet ,
ādāya guruṇā dattaṁ sadvitīyāsavaṁ pibet.
ādāya guruṇā dattaṁ sadvitīyāsavaṁ pibet.
श्रीगुरुज्येष्ठपूज्यानां पुरतः कुलनायिके ।
नोपविश्य पिबेन्मद्यं इति शास्त्रस्य निर्णयः ॥८१॥
नोपविश्य पिबेन्मद्यं इति शास्त्रस्य निर्णयः ॥८१॥
81. śrīgurujyeṣṭhapūjyānāṁ purataḥ kulanāyike ,
nopaviśya pibenmadyaṁ iti śāstrasya nirṇayaḥ.
nopaviśya pibenmadyaṁ iti śāstrasya nirṇayaḥ.
प्राणभेदफलोल्लासप्रणामस्थितिलक्षणम् ।
अविज्ञायाचरेद् यस्तु स भवेदापदाम्पदम् ॥८२॥
अविज्ञायाचरेद् यस्तु स भवेदापदाम्पदम् ॥८२॥
82. prāṇabhedaphalollāsapraṇāmasthitilakṣaṇam ,
avijñāyācared yastu sa bhavedāpadāmpadam.
avijñāyācared yastu sa bhavedāpadāmpadam.
निर्मन्त्रं न पिबेन्मद्यं प्रायश्चित्तं विधीयते ।
तस्मान्मन्त्रविधानेन कर्तव्यं कुलनायिके ॥८३॥
तस्मान्मन्त्रविधानेन कर्तव्यं कुलनायिके ॥८३॥
83. nirmantraṁ na pibenmadyaṁ prāyaścittaṁ vidhīyate ,
tasmānmantravidhānena kartavyaṁ kulanāyike.
tasmānmantravidhānena kartavyaṁ kulanāyike.
इदं पवित्रममृतं पिबामि भवभेषजम् ।
पशुपाशसमुच्चेदकारणं भैरवोदितम् ॥८४॥
पशुपाशसमुच्चेदकारणं भैरवोदितम् ॥८४॥
84. idaṁ pavitramamṛtaṁ pibāmi bhavabheṣajam ,
paśupāśasamuccedakāraṇaṁ bhairavoditam.
paśupāśasamuccedakāraṇaṁ bhairavoditam.
चित्ते स्वातन्त्र्यसारत्वात्तदानन्दमयात्मनः ।
तन्मयत्वाच्च भावानां भावाश्चान्तहीता रसे ॥८५॥
तन्मयत्वाच्च भावानां भावाश्चान्तहीता रसे ॥८५॥
85. citte svātantryasāratvāttadānandamayātmanaḥ ,
tanmayatvācca bhāvānāṁ bhāvāścāntahītā rase.
tanmayatvācca bhāvānāṁ bhāvāścāntahītā rase.
सुषुम्नान्तं विकाशाय सुरसस्तेन पीयते ।
तस्मादिमां सुरां देवीं पूर्णोऽहं त्वां पिबाम्यहम् ॥८६॥
तस्मादिमां सुरां देवीं पूर्णोऽहं त्वां पिबाम्यहम् ॥८६॥
86. suṣumnāntaṁ vikāśāya surasastena pīyate ,
tasmādimāṁ surāṁ devīṁ pūrṇo'haṁ tvāṁ pibāmyaham.
tasmādimāṁ surāṁ devīṁ pūrṇo'haṁ tvāṁ pibāmyaham.
मन्त्रेणानेन देवेशि मूलमन्त्रेण मन्त्रवित् ।
अनाकुलमनाः कुर्यादलिपानं शनैः शनैः ॥८७॥
अनाकुलमनाः कुर्यादलिपानं शनैः शनैः ॥८७॥
87. mantreṇānena deveśi mūlamantreṇa mantravit ,
anākulamanāḥ kuryādalipānaṁ śanaiḥ śanaiḥ.
anākulamanāḥ kuryādalipānaṁ śanaiḥ śanaiḥ.
स्वात्ममूलत्रिकोणस्थे कोटिसूर्यसमप्रभे ।
कुण्डल्याकृतिचिद्रूपे हुनेद् द्रव्यं समन्त्रकम् ॥८८॥
कुण्डल्याकृतिचिद्रूपे हुनेद् द्रव्यं समन्त्रकम् ॥८८॥
88. svātmamūlatrikoṇasthe koṭisūryasamaprabhe ,
kuṇḍalyākṛticidrūpe huned dravyaṁ samantrakam.
kuṇḍalyākṛticidrūpe huned dravyaṁ samantrakam.
महन्तापात्रभरितमिदन्तापरमामृतम् ।
पराहन्तामये वह्नौ होमस्वीकारलक्षणम् ॥८९॥
पराहन्तामये वह्नौ होमस्वीकारलक्षणम् ॥८९॥
89. mahantāpātrabharitamidantāparamāmṛtam ,
parāhantāmaye vahnau homasvīkāralakṣaṇam.
parāhantāmaye vahnau homasvīkāralakṣaṇam.
गुरुदैवतमन्त्राणामैक्यं सञ्चिन्तयेद्धिया ।
यावदुल्लासपर्यन्तमुपदेशे पिबेन्मधु ॥९०॥
यावदुल्लासपर्यन्तमुपदेशे पिबेन्मधु ॥९०॥
90. gurudaivatamantrāṇāmaikyaṁ sañcintayeddhiyā ,
yāvadullāsaparyantamupadeśe pibenmadhu.
yāvadullāsaparyantamupadeśe pibenmadhu.
चुल्लनं सिद्धिदं प्रोक्तं दीपो ज्ञानप्रदायकः ।
पानात् परपदप्राप्तिः कौले त्रयमितीरितम् ॥९१॥
पानात् परपदप्राप्तिः कौले त्रयमितीरितम् ॥९१॥
91. cullanaṁ siddhidaṁ proktaṁ dīpo jñānapradāyakaḥ ,
pānāt parapadaprāptiḥ kaule trayamitīritam.
pānāt parapadaprāptiḥ kaule trayamitīritam.
भोजनान्ते बिषं मद्यं मद्यान्ते भोजनं विषम् ।
अमृतं तद्विजानीयाद् यदन्नं सुरया सह ॥९२॥
अमृतं तद्विजानीयाद् यदन्नं सुरया सह ॥९२॥
92. bhojanānte biṣaṁ madyaṁ madyānte bhojanaṁ viṣam ,
amṛtaṁ tadvijānīyād yadannaṁ surayā saha.
amṛtaṁ tadvijānīyād yadannaṁ surayā saha.
चर्वणेन युतं पानममृतं कथितं प्रिये ।
चर्वणेन बिना पानं केवलं विषवर्द्धनं ॥९३॥
चर्वणेन बिना पानं केवलं विषवर्द्धनं ॥९३॥
93. carvaṇena yutaṁ pānamamṛtaṁ kathitaṁ priye ,
carvaṇena binā pānaṁ kevalaṁ viṣavarddhanaṁ.
carvaṇena binā pānaṁ kevalaṁ viṣavarddhanaṁ.
पानञ्च त्रिविधं प्रोक्तं दिव्यवीरपशुक्रमात् ।
दिव्यं देव्यग्रतः पानं वीरं मुद्रासने कृतम् ॥९४॥
दिव्यं देव्यग्रतः पानं वीरं मुद्रासने कृतम् ॥९४॥
94. pānañca trividhaṁ proktaṁ divyavīrapaśukramāt ,
divyaṁ devyagrataḥ pānaṁ vīraṁ mudrāsane kṛtam.
divyaṁ devyagrataḥ pānaṁ vīraṁ mudrāsane kṛtam.
स्वेच्चया पशुवत्पीतं
पशुपानमितीरितम् ॥९५॥
पशुपानमितीरितम् ॥९५॥
95. sveccayā paśuvatpītaṁ
paśupānamitīritam.
paśupānamitīritam.
भुक्तिमुक्तिप्रदं दिव्यं वीरं भुक्तिप्रदं भवेत् ।
पशुपानं नरकदं प्रोक्तं पानफलं प्रिये ॥९६॥
पशुपानं नरकदं प्रोक्तं पानफलं प्रिये ॥९६॥
96. bhuktimuktipradaṁ divyaṁ vīraṁ bhuktipradaṁ bhavet ,
paśupānaṁ narakadaṁ proktaṁ pānaphalaṁ priye.
paśupānaṁ narakadaṁ proktaṁ pānaphalaṁ priye.
दृष्टिमानसवाक्काये यावन्नो भवति भ्रमः ।
तावत् पानं प्रकुर्वीत पशुपानमतः परम् ॥९७॥
तावत् पानं प्रकुर्वीत पशुपानमतः परम् ॥९७॥
97. dṛṣṭimānasavākkāye yāvanno bhavati bhramaḥ ,
tāvat pānaṁ prakurvīta paśupānamataḥ param.
tāvat pānaṁ prakurvīta paśupānamataḥ param.
यावन्नेन्द्रियवैकल्यं यावन्नो मुखवैकृतम् ।
तावदेव पिबेन्मद्यमन्यथा पतनं भवेत् ॥९८॥
तावदेव पिबेन्मद्यमन्यथा पतनं भवेत् ॥९८॥
98. yāvannendriyavaikalyaṁ yāvanno mukhavaikṛtam ,
tāvadeva pibenmadyamanyathā patanaṁ bhavet.
tāvadeva pibenmadyamanyathā patanaṁ bhavet.
पूर्णाभिषेकयुक्तानां पानं देवि निगद्यते ।
कराभ्यां पात्रमुद्धृत्य स्मरेन्मूलञ्च पादुकाम् ।
आगलान्तं पिबेद्द्रव्यं स मुक्तो नात्र संशयः ॥९९॥
कराभ्यां पात्रमुद्धृत्य स्मरेन्मूलञ्च पादुकाम् ।
आगलान्तं पिबेद्द्रव्यं स मुक्तो नात्र संशयः ॥९९॥
99. pūrṇābhiṣekayuktānāṁ pānaṁ devi nigadyate ,
karābhyāṁ pātramuddhṛtya smarenmūlañca pādukām ,
āgalāntaṁ pibeddravyaṁ sa mukto nātra saṁśayaḥ.
karābhyāṁ pātramuddhṛtya smarenmūlañca pādukām ,
āgalāntaṁ pibeddravyaṁ sa mukto nātra saṁśayaḥ.
पीत्वा पीत्वा पुनः पीत्वा यावत् पतति भूतले ।
उत्थाय च पुनः पीत्वा पुनर्जन्म न विद्यते ॥१००॥
उत्थाय च पुनः पीत्वा पुनर्जन्म न विद्यते ॥१००॥
100. pītvā pītvā punaḥ pītvā yāvat patati bhūtale ,
utthāya ca punaḥ pītvā punarjanma na vidyate.
utthāya ca punaḥ pītvā punarjanma na vidyate.
आनन्दात्तृप्यते देवी मूर्च्चया भैरवः स्वयम् ।
वमनात् सर्वदेवाश्च तस्मात्रिविधमाचरेत् ॥१०१॥
वमनात् सर्वदेवाश्च तस्मात्रिविधमाचरेत् ॥१०१॥
101. ānandāttṛpyate devī mūrccayā bhairavaḥ svayam ,
vamanāt sarvadevāśca tasmātrividhamācaret.
vamanāt sarvadevāśca tasmātrividhamācaret.
दिव्यपानरतानां वै यत् सुखं कुलयोगिनाम् ।
तत् सुखं सार्वभ्ॐअस्य नृपस्यापि न विद्यते ॥१०२॥
तत् सुखं सार्वभ्ॐअस्य नृपस्यापि न विद्यते ॥१०२॥
102. divyapānaratānāṁ vai yat sukhaṁ kulayoginām ,
tat sukhaṁ sārvabhoṁasya nṛpasyāpi na vidyate.
tat sukhaṁ sārvabhoṁasya nṛpasyāpi na vidyate.
यत् सुखं कुलनिष्ठानां कुलद्रव्यनिषेवनात् ।
तत् सौख्यमेव मोक्षः स्यात् सत्यमेव वरानने ॥१०३॥
तत् सौख्यमेव मोक्षः स्यात् सत्यमेव वरानने ॥१०३॥
103. yat sukhaṁ kulaniṣṭhānāṁ kuladravyaniṣevanāt ,
tat saukhyameva mokṣaḥ syāt satyameva varānane.
tat saukhyameva mokṣaḥ syāt satyameva varānane.
Links to all chapters:
Chapter 1
Chapter 2
Chapter 3
Chapter 4
Chapter 5
Chapter 6
Chapter 7 (current chapter)
Chapter 8
Chapter 9
Chapter 10
Chapter 11
Chapter 12
Chapter 13
Chapter 14
Chapter 15
Chapter 16
Chapter 17