वाल्मीकि-रामायणम्
vālmīki-rāmāyaṇam
-
book-5, chapter-33, verse-58
गृध्रराजस्य सोदर्यः संपातिर्नाम गृध्रराट् ।
श्रुत्वा भ्रातृवधं कोपादिदं वचनमब्रवीत् ॥५८॥
श्रुत्वा भ्रातृवधं कोपादिदं वचनमब्रवीत् ॥५८॥
58. gṛdhrarājasya sodaryaḥ saṃpātirnāma gṛdhrarāṭ ,
śrutvā bhrātṛvadhaṃ kopādidaṃ vacanamabravīt.
śrutvā bhrātṛvadhaṃ kopādidaṃ vacanamabravīt.
58.
gṛdhrarājasya sodaryaḥ sampātiḥ nāma gṛdhrarāṭ
śrutvā bhrātṛvadham kopāt idam vacanam abravīt
śrutvā bhrātṛvadham kopāt idam vacanam abravīt
58.
gṛdhrarājasya sodaryaḥ sampātiḥ nāma gṛdhrarāṭ
bhrātṛvadham śrutvā kopāt idam vacanam abravīt
bhrātṛvadham śrutvā kopāt idam vacanam abravīt
58.
Sampāti, the king of vultures and brother of the vulture king (Jaṭāyu), upon hearing of his brother's death, spoke these words out of anger.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- गृध्रराजस्य (gṛdhrarājasya) - of the vulture king (Jaṭāyu) (of the king of vultures)
- सोदर्यः (sodaryaḥ) - brother (born from the same womb)
- सम्पातिः (sampātiḥ) - Sampāti (proper name)
- नाम (nāma) - named, by name
- गृध्रराट् (gṛdhrarāṭ) - king of vultures
- श्रुत्वा (śrutvā) - having heard
- भ्रातृवधम् (bhrātṛvadham) - the killing of his brother, brother's murder
- कोपात् (kopāt) - from anger, due to anger
- इदम् (idam) - this
- वचनम् (vacanam) - word, speech
- अब्रवीत् (abravīt) - he spoke
Words meanings and morphology
गृध्रराजस्य (gṛdhrarājasya) - of the vulture king (Jaṭāyu) (of the king of vultures)
(noun)
Genitive, masculine, singular of gṛdhrarāja
gṛdhrarāja - king of vultures
Compound type : tatpuruṣa (gṛdhra+rāja)
- gṛdhra – vulture, greedy
noun (masculine) - rāja – king, ruler
noun (masculine)
सोदर्यः (sodaryaḥ) - brother (born from the same womb)
(noun)
Nominative, masculine, singular of sodarya
sodarya - uterine brother, sibling
सम्पातिः (sampātiḥ) - Sampāti (proper name)
(proper noun)
Nominative, masculine, singular of sampāti
sampāti - Sampāti (name of a vulture)
नाम (nāma) - named, by name
(indeclinable)
गृध्रराट् (gṛdhrarāṭ) - king of vultures
(noun)
Nominative, masculine, singular of gṛdhrarāja
gṛdhrarāja - king of vultures
Compound type : tatpuruṣa (gṛdhra+rāja)
- gṛdhra – vulture, greedy
noun (masculine) - rāja – king, ruler
noun (masculine)
श्रुत्वा (śrutvā) - having heard
(indeclinable)
absolutive (gerund)
Derived from root 'śru' (to hear) with suffix '-tvā'.
Root: śru (class 5)
भ्रातृवधम् (bhrātṛvadham) - the killing of his brother, brother's murder
(noun)
Accusative, masculine, singular of bhrātṛvadha
bhrātṛvadha - brother's murder
Compound type : tatpuruṣa (bhrātṛ+vadha)
- bhrātṛ – brother
noun (masculine) - vadha – killing, murder, destruction
noun (masculine)
Root: vadh (class 1)
कोपात् (kopāt) - from anger, due to anger
(noun)
Ablative, masculine, singular of kopa
kopa - anger, wrath, fury
Root: kup (class 4)
इदम् (idam) - this
(pronoun)
Accusative, neuter, singular of idam
idam - this
वचनम् (vacanam) - word, speech
(noun)
Accusative, neuter, singular of vacana
vacana - word, speech, saying
Root: vac (class 2)
अब्रवीत् (abravīt) - he spoke
(verb)
3rd person , singular, active, past imperfect (laṅ) of bru
imperfect active
Third person singular, imperfect tense, active voice.
Root: bru (class 2)