महाभारतः
mahābhārataḥ
-
book-12, chapter-162, verse-29
ब्राह्मणो मध्यदेशीयः कृष्णाङ्गो ब्रह्मवर्जितः ।
ग्रामं प्रेक्ष्य जनाकीर्णं प्राविशद्भैक्षकाङ्क्षया ॥२९॥
ग्रामं प्रेक्ष्य जनाकीर्णं प्राविशद्भैक्षकाङ्क्षया ॥२९॥
29. brāhmaṇo madhyadeśīyaḥ kṛṣṇāṅgo brahmavarjitaḥ ,
grāmaṁ prekṣya janākīrṇaṁ prāviśadbhaikṣakāṅkṣayā.
grāmaṁ prekṣya janākīrṇaṁ prāviśadbhaikṣakāṅkṣayā.
29.
brāhmaṇaḥ madhyadeśīyaḥ kṛṣṇāṅgaḥ brahmavarjitaḥ
grāmam prekṣya janākīrṇam prāviśat bhaikṣakāṅkṣayā
grāmam prekṣya janākīrṇam prāviśat bhaikṣakāṅkṣayā
29.
madhyadeśīyaḥ kṛṣṇāṅgaḥ brahmavarjitaḥ brāhmaṇaḥ
janākīrṇam grāmam prekṣya bhaikṣakāṅkṣayā prāviśat
janākīrṇam grāmam prekṣya bhaikṣakāṅkṣayā prāviśat
29.
A Brāhmaṇa from the middle country, dark-skinned and devoid of Vedic knowledge (brahman), seeing a village crowded with people, entered it with the desire for alms.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- ब्राह्मणः (brāhmaṇaḥ) - a Brāhmaṇa, one belonging to the priestly class
- मध्यदेशीयः (madhyadeśīyaḥ) - from the middle country (central India)
- कृष्णाङ्गः (kṛṣṇāṅgaḥ) - dark-bodied, dark-skinned
- ब्रह्मवर्जितः (brahmavarjitaḥ) - devoid of Vedic knowledge (brahman), deprived of brahman
- ग्रामम् (grāmam) - village
- प्रेक्ष्य (prekṣya) - having seen, after seeing
- जनाकीर्णम् (janākīrṇam) - crowded with people, full of people
- प्राविशत् (prāviśat) - entered
- भैक्षकाङ्क्षया (bhaikṣakāṅkṣayā) - with a desire for alms
Words meanings and morphology
ब्राह्मणः (brāhmaṇaḥ) - a Brāhmaṇa, one belonging to the priestly class
(noun)
Nominative, masculine, singular of brāhmaṇa
brāhmaṇa - a Brāhmaṇa, relating to Brahman, priestly
मध्यदेशीयः (madhyadeśīyaḥ) - from the middle country (central India)
(adjective)
Nominative, masculine, singular of madhyadeśīya
madhyadeśīya - belonging to the middle country
Compound type : tatpuruṣa (madhya+deśa)
- madhya – middle, central
adjective (neuter) - deśa – country, region, place
noun (masculine)
कृष्णाङ्गः (kṛṣṇāṅgaḥ) - dark-bodied, dark-skinned
(adjective)
Nominative, masculine, singular of kṛṣṇāṅga
kṛṣṇāṅga - having a dark body/limb
Compound type : bahuvrīhi (kṛṣṇa+aṅga)
- kṛṣṇa – dark, black
adjective (masculine) - aṅga – body, limb, part
noun (neuter)
ब्रह्मवर्जितः (brahmavarjitaḥ) - devoid of Vedic knowledge (brahman), deprived of brahman
(adjective)
Nominative, masculine, singular of brahmavarjita
brahmavarjita - deprived of brahman, lacking sacred knowledge/truth
Compound type : tatpuruṣa (brahma+varjita)
- brahman – the Absolute Reality, sacred knowledge, the Vedas
noun (neuter) - varjita – forsaken, abandoned, devoid of, excluded
adjective
Past Passive Participle
derived from root `vṛj`
Root: vṛj (class 10)
ग्रामम् (grāmam) - village
(noun)
Accusative, masculine, singular of grāma
grāma - village, community
प्रेक्ष्य (prekṣya) - having seen, after seeing
(indeclinable)
Absolutive (gerund)
derived from root `dṛś` with prefix `pra` and suffix `-ya`
Prefix: pra
Root: dṛś (class 1)
जनाकीर्णम् (janākīrṇam) - crowded with people, full of people
(adjective)
Accusative, masculine, singular of janākīrṇa
janākīrṇa - crowded with people, populous
Compound type : tatpuruṣa (jana+ākīrṇa)
- jana – person, people, creature
noun (masculine) - ākīrṇa – filled, covered, crowded
adjective
Past Passive Participle
derived from root `kṝ` with prefix `ā`
Prefix: ā
Root: kṝ (class 6)
प्राविशत् (prāviśat) - entered
(verb)
3rd person , singular, active, imperfect past (laṅ) of viś
Prefix: pra
Root: viś (class 6)
भैक्षकाङ्क्षया (bhaikṣakāṅkṣayā) - with a desire for alms
(noun)
Instrumental, feminine, singular of bhaikṣakāṅkṣā
bhaikṣakāṅkṣā - desire for alms, begging
Compound type : tatpuruṣa (bhaikṣa+ākāṅkṣā)
- bhaikṣa – alms, begging
noun (neuter) - ākāṅkṣā – desire, longing, aspiration
noun (feminine)