महाभारतः
mahābhārataḥ
-
book-13, chapter-129, verse-24
वृक्षमूलशयो नित्यं शून्यागारनिवेशनः ।
नदीपुलिनशायी च नदीतीररतिश्च यः ॥२४॥
नदीपुलिनशायी च नदीतीररतिश्च यः ॥२४॥
24. vṛkṣamūlaśayo nityaṁ śūnyāgāraniveśanaḥ ,
nadīpulinaśāyī ca nadītīraratiśca yaḥ.
nadīpulinaśāyī ca nadītīraratiśca yaḥ.
24.
vṛkṣamūlaśayaḥ nityam śūnyāgāraniveśanaḥ
nadīpulinaśāyī ca nadītīraratiḥ ca yaḥ
nadīpulinaśāyī ca nadītīraratiḥ ca yaḥ
24.
yaḥ nityam vṛkṣamūlaśayaḥ śūnyāgāraniveśanaḥ
ca nadīpulinaśāyī ca nadītīraratiḥ
ca nadīpulinaśāyī ca nadītīraratiḥ
24.
One who constantly sleeps at the foot of a tree, dwells in an empty house, and lies upon sandy riverbanks, finding delight in dwelling by riverbanks.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- वृक्षमूलशयः (vṛkṣamūlaśayaḥ) - one who sleeps at the root of a tree
- नित्यम् (nityam) - always, constantly
- शून्यागारनिवेशनः (śūnyāgāraniveśanaḥ) - one who dwells in an empty house
- नदीपुलिनशायी (nadīpulinaśāyī) - one who lies on a riverbank
- च (ca) - and
- नदीतीररतिः (nadītīraratiḥ) - one who delights in the river bank
- च (ca) - and
- यः (yaḥ) - who, which
Words meanings and morphology
वृक्षमूलशयः (vṛkṣamūlaśayaḥ) - one who sleeps at the root of a tree
(adjective)
Nominative, masculine, singular of vṛkṣamūlaśaya
vṛkṣamūlaśaya - sleeping at the foot of a tree
Compound type : tatpuruṣa (vṛkṣamūla+śaya)
- vṛkṣamūla – root of a tree, foot of a tree
noun (neuter) - śaya – lying, sleeping, one who lies/sleeps
noun (masculine)
Agent noun
Derived from the root śī (to lie, sleep).
Root: śī (class 2)
नित्यम् (nityam) - always, constantly
(indeclinable)
Note: Used adverbially as the neuter accusative singular.
शून्यागारनिवेशनः (śūnyāgāraniveśanaḥ) - one who dwells in an empty house
(adjective)
Nominative, masculine, singular of śūnyāgāraniveśana
śūnyāgāraniveśana - dwelling in an empty house
Compound type : tatpuruṣa (śūnyāgāra+niveśana)
- śūnyāgāra – empty house, deserted dwelling
noun (neuter) - niveśana – dwelling, abode, one who dwells
noun (neuter)
Agent noun
Derived from the root viś with prefix ni.
Prefix: ni
Root: viś (class 6)
नदीपुलिनशायी (nadīpulinaśāyī) - one who lies on a riverbank
(adjective)
Nominative, masculine, singular of nadīpulinaśāyin
nadīpulinaśāyin - lying on a river bank
Compound type : tatpuruṣa (nadīpulina+śāyin)
- nadīpulina – river bank, sandy bank of a river
noun (neuter) - śāyin – one who lies down, sleeping
adjective (masculine)
Agent noun
Derived from the root śī (to lie, sleep).
Root: śī (class 2)
च (ca) - and
(indeclinable)
नदीतीररतिः (nadītīraratiḥ) - one who delights in the river bank
(adjective)
Nominative, masculine, singular of nadītīrarati
nadītīrarati - fondness for or delight in river banks
Compound type : bahuvrīhi (nadītīra+rati)
- nadītīra – river bank
noun (neuter) - rati – delight, pleasure, fondness, attachment
noun (feminine)
च (ca) - and
(indeclinable)
यः (yaḥ) - who, which
(pronoun)
Nominative, masculine, singular of yad
yad - who, which, what