महाभारतः
mahābhārataḥ
-
book-14, chapter-56, verse-1
वैशंपायन उवाच ।
स तं दृष्ट्वा तथाभूतं राजानं घोरदर्शनम् ।
दीर्घश्मश्रुधरं नॄणां शोणितेन समुक्षितम् ॥१॥
स तं दृष्ट्वा तथाभूतं राजानं घोरदर्शनम् ।
दीर्घश्मश्रुधरं नॄणां शोणितेन समुक्षितम् ॥१॥
1. vaiśaṁpāyana uvāca ,
sa taṁ dṛṣṭvā tathābhūtaṁ rājānaṁ ghoradarśanam ,
dīrghaśmaśrudharaṁ nṝṇāṁ śoṇitena samukṣitam.
sa taṁ dṛṣṭvā tathābhūtaṁ rājānaṁ ghoradarśanam ,
dīrghaśmaśrudharaṁ nṝṇāṁ śoṇitena samukṣitam.
1.
vaiśampāyanaḥ uvāca sa tam dṛṣṭvā tathābhūtam rājānam
ghoradarśanam dīrghaśmaśrudharam nṝṇām śoṇitena samukṣitam
ghoradarśanam dīrghaśmaśrudharam nṝṇām śoṇitena samukṣitam
1.
vaiśampāyanaḥ uvāca saḥ tam rājānam dṛṣṭvā (kaḥ rājānam?) tathābhūtam,
ghoradarśanam,
dīrghaśmaśrudharam,
nṝṇām śoṇitena samukṣitam (iti).
ghoradarśanam,
dīrghaśmaśrudharam,
nṝṇām śoṇitena samukṣitam (iti).
1.
Vaiśampāyana said: Having seen that king—who was in such a state, of terrible appearance, wearing long beards, and smeared with the blood of men—(Uttanka...).
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- वैशम्पायनः (vaiśampāyanaḥ) - Vaiśampāyana (Vaiśampāyana (name of a sage))
- उवाच (uvāca) - said (said, spoke)
- स (sa) - he (Uttanka) (he, that)
- तम् (tam) - him (the king) (that, him)
- दृष्ट्वा (dṛṣṭvā) - having seen (having seen, seeing)
- तथाभूतम् (tathābhūtam) - being in such a state (being in such a state, being so)
- राजानम् (rājānam) - the king (king, ruler)
- घोरदर्शनम् (ghoradarśanam) - of terrible appearance (of terrible appearance, dreadful to behold)
- दीर्घश्मश्रुधरम् (dīrghaśmaśrudharam) - wearing long beards
- नॄणाम् (nṝṇām) - of men
- शोणितेन (śoṇitena) - with blood
- समुक्षितम् (samukṣitam) - smeared (sprinkled, moistened, smeared)
Words meanings and morphology
वैशम्पायनः (vaiśampāyanaḥ) - Vaiśampāyana (Vaiśampāyana (name of a sage))
(proper noun)
Nominative, masculine, singular of vaiśampāyana
vaiśampāyana - Vaiśampāyana, name of a sage, a narrator of the Mahābhārata
उवाच (uvāca) - said (said, spoke)
(verb)
3rd person , singular, active, past perfect (lit) of √vac
perfect active
root √vac (2nd class) in perfect active, 3rd person singular
Root: vac (class 2)
स (sa) - he (Uttanka) (he, that)
(pronoun)
Nominative, masculine, singular of tad
tad - that, he, she, it
तम् (tam) - him (the king) (that, him)
(pronoun)
Accusative, masculine, singular of tad
tad - that, he, she, it
दृष्ट्वा (dṛṣṭvā) - having seen (having seen, seeing)
(indeclinable)
absolutive
absolutive form of √dṛś (to see)
Root: dṛś (class 1)
तथाभूतम् (tathābhūtam) - being in such a state (being in such a state, being so)
(participle)
Accusative, masculine, singular of tathābhūta
tathābhūta - being so, being in such a state, having become thus
past passive participle
indeclinable tathā + past passive participle of √bhū (to be)
Root: bhū (class 1)
राजानम् (rājānam) - the king (king, ruler)
(noun)
Accusative, masculine, singular of rājan
rājan - king, ruler, sovereign
Root: rāj (class 1)
घोरदर्शनम् (ghoradarśanam) - of terrible appearance (of terrible appearance, dreadful to behold)
(adjective)
Accusative, masculine, singular of ghoradarśana
ghoradarśana - of terrible appearance, dreadful to behold
Compound type : bahuvrīhi (ghora+darśana)
- ghora – terrible, dreadful, fearful
adjective (masculine) - darśana – sight, appearance, seeing
noun (neuter)
root √dṛś (to see)
Root: dṛś (class 1)
दीर्घश्मश्रुधरम् (dīrghaśmaśrudharam) - wearing long beards
(adjective)
Accusative, masculine, singular of dīrghaśmaśrudhara
dīrghaśmaśrudhara - one who wears a long beard, having a long beard
Compound type : bahuvrīhi (dīrgha+śmaśru+dhara)
- dīrgha – long, tall
adjective (masculine) - śmaśru – beard, moustache
noun (neuter) - dhara – bearing, holding, wearing
adjective (masculine)
root √dhṛ (to hold, bear)
Root: dhṛ (class 1)
नॄणाम् (nṝṇām) - of men
(noun)
Genitive, masculine, plural of nṛ
nṛ - man, human being, hero
शोणितेन (śoṇitena) - with blood
(noun)
Instrumental, neuter, singular of śoṇita
śoṇita - blood, red; red-colored
समुक्षितम् (samukṣitam) - smeared (sprinkled, moistened, smeared)
(participle)
Accusative, masculine, singular of samukṣita
samukṣita - sprinkled, moistened, smeared, wet
past passive participle
prefix sam- + prefix ut- + past passive participle of √ukṣ (to sprinkle)
Prefixes: sam+ud
Root: ukṣ (class 1)