महाभारतः
mahābhārataḥ
-
book-4, chapter-56, verse-19
दुःशासनो विकर्णश्च दुःसहोऽथ विविंशतिः ।
आगत्य भीमधन्वानं बीभत्सुं पर्यवारयन् ॥१९॥
आगत्य भीमधन्वानं बीभत्सुं पर्यवारयन् ॥१९॥
19. duḥśāsano vikarṇaśca duḥsaho'tha viviṁśatiḥ ,
āgatya bhīmadhanvānaṁ bībhatsuṁ paryavārayan.
āgatya bhīmadhanvānaṁ bībhatsuṁ paryavārayan.
19.
duḥśāsanaḥ vikarṇaḥ ca duḥsahaḥ atha viviṃśatiḥ
āgatya bhīmadhanvānam bībhatsum paryavārayan
āgatya bhīmadhanvānam bībhatsum paryavārayan
19.
Duḥśāsana, Vikaṛṇa, Duḥsaha, and Viviṃśati, having arrived, surrounded the formidable archer, Bibhatsu (Arjuna).
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- दुःशासनः (duḥśāsanaḥ) - Duḥśāsana
- विकर्णः (vikarṇaḥ) - Vikaṛṇa
- च (ca) - and
- दुःसहः (duḥsahaḥ) - Duḥsaha
- अथ (atha) - then, and, moreover
- विविंशतिः (viviṁśatiḥ) - Viviṃśati
- आगत्य (āgatya) - having come, having arrived
- भीमधन्वानम् (bhīmadhanvānam) - the formidable archer (Arjuna) (the formidable archer)
- बीभत्सुम् (bībhatsum) - Bibhatsu (a name of Arjuna) (Bibhatsu)
- पर्यवारयन् (paryavārayan) - they surrounded, they encompassed
Words meanings and morphology
दुःशासनः (duḥśāsanaḥ) - Duḥśāsana
(proper noun)
Nominative, masculine, singular of duḥśāsana
duḥśāsana - Duḥśāsana (one difficult to rule or control)
Compound type : tatpurusha (dus+śāsana)
- dus – bad, difficult, evil
indeclinable - śāsana – ruling, governing, teaching, command
noun (neuter)
Root: śās (class 2)
विकर्णः (vikarṇaḥ) - Vikaṛṇa
(proper noun)
Nominative, masculine, singular of vikarṇa
vikarṇa - Vikaṛṇa (a proper name, lit. 'without ears' or 'having special ears')
Compound type : bahuvrihi (vi+karṇa)
- vi – apart, away, without, special
indeclinable - karṇa – ear
noun (masculine)
च (ca) - and
(indeclinable)
दुःसहः (duḥsahaḥ) - Duḥsaha
(proper noun)
Nominative, masculine, singular of duḥsaha
duḥsaha - Duḥsaha (a proper name, lit. 'difficult to bear')
Compound type : tatpurusha (dus+saha)
- dus – bad, difficult, evil
indeclinable - saha – bearing, enduring, tolerant
adjective (masculine)
Root: sah (class 1)
अथ (atha) - then, and, moreover
(indeclinable)
विविंशतिः (viviṁśatiḥ) - Viviṃśati
(proper noun)
Nominative, masculine, singular of viviṃśati
viviṁśati - Viviṃśati (a proper name, son of Dhṛtarāṣṭra)
आगत्य (āgatya) - having come, having arrived
(indeclinable)
Absolutive (Gerund)
Derived from root gam with upasarga ā and suffix -ya (after a prefix)
Prefix: ā
Root: gam (class 1)
भीमधन्वानम् (bhīmadhanvānam) - the formidable archer (Arjuna) (the formidable archer)
(adjective)
Accusative, masculine, singular of bhīmadhanvan
bhīmadhanvan - having a terrible/formidable bow
Compound type : bahuvrihi (bhīma+dhanvan)
- bhīma – terrible, formidable, dreadful
adjective (masculine)
Root: bhī (class 3) - dhanvan – bow, archer
noun (neuter)
बीभत्सुम् (bībhatsum) - Bibhatsu (a name of Arjuna) (Bibhatsu)
(proper noun)
Accusative, masculine, singular of bībhatsu
bībhatsu - disgusting, abhorrent, one who abhors; a name of Arjuna (referring to his aversion to cruel deeds)
Root: bhī (class 3)
पर्यवारयन् (paryavārayan) - they surrounded, they encompassed
(verb)
3rd person , plural, active, imperfect (laṅ) of paryavāray
Causative
Causative stem from root vṛ with upasargas pari and ava
Prefixes: pari+ava
Root: vṛ (class 5)