वाल्मीकि-रामायणम्
vālmīki-rāmāyaṇam
-
book-6, chapter-35, verse-23
नारचैरर्धनाराचैर्भल्लैरञ्जलिकैरपि ।
विव्याध वत्सदन्तैश्च सिंहदंष्ट्रैः क्षुरैस्तथा ॥२३॥
विव्याध वत्सदन्तैश्च सिंहदंष्ट्रैः क्षुरैस्तथा ॥२३॥
23. nāracairardhanārācairbhallairañjalikairapi ,
vivyādha vatsadantaiśca siṃhadaṃṣṭraiḥ kṣuraistathā.
vivyādha vatsadantaiśca siṃhadaṃṣṭraiḥ kṣuraistathā.
23.
nāracaiḥ ardhanāracaiḥ bhallaiḥ añjalikaiḥ api
vivyādha vatsadantaiḥ ca siṃhadaṃṣṭraiḥ kṣuraiḥ tathā
vivyādha vatsadantaiḥ ca siṃhadaṃṣṭraiḥ kṣuraiḥ tathā
23.
He struck with iron arrows, half-iron arrows, broad-headed arrows, and *añjalika* arrows, as well as with calf-tooth-shaped arrows, lion-tooth-shaped arrows, and razor-edged arrows.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- नारचैः (nāracaiḥ) - with iron arrows, with nārāca arrows
- अर्धनारचैः (ardhanāracaiḥ) - with half-iron arrows, with half-nārāca arrows
- भल्लैः (bhallaiḥ) - with broad-headed arrows
- अञ्जलिकैः (añjalikaiḥ) - with añjalika arrows (whose heads resemble hands joined in salutation)
- अपि (api) - also, even, too
- विव्याध (vivyādha) - he pierced, he struck
- वत्सदन्तैः (vatsadantaiḥ) - with calf-tooth shaped arrows
- च (ca) - and
- सिंहदंष्ट्रैः (siṁhadaṁṣṭraiḥ) - with lion-tooth shaped arrows
- क्षुरैः (kṣuraiḥ) - with razor-edged arrows (with razor-edged arrows, with razors)
- तथा (tathā) - thus, in that manner, also
Words meanings and morphology
नारचैः (nāracaiḥ) - with iron arrows, with nārāca arrows
(noun)
Instrumental, masculine, plural of nāraca
nāraca - iron arrow, a particular type of arrow
Derived from nāra (iron).
अर्धनारचैः (ardhanāracaiḥ) - with half-iron arrows, with half-nārāca arrows
(noun)
Instrumental, masculine, plural of ardhanāraca
ardhanāraca - half-iron arrow, a type of arrow
Compound type : tatpuruṣa (ardha+nāraca)
- ardha – half, part
noun (neuter) - nāraca – iron arrow, a particular type of arrow
noun (masculine)
भल्लैः (bhallaiḥ) - with broad-headed arrows
(noun)
Instrumental, masculine, plural of bhalla
bhalla - a broad-headed arrow
अञ्जलिकैः (añjalikaiḥ) - with añjalika arrows (whose heads resemble hands joined in salutation)
(noun)
Instrumental, masculine, plural of añjalika
añjalika - a type of arrow with a head like an añjali (folded hands)
अपि (api) - also, even, too
(indeclinable)
विव्याध (vivyādha) - he pierced, he struck
(verb)
3rd person , singular, active, perfect (liṭ) of vyādh
perfect active (liṭ)
From root √vyādh (class 4) with prefix vi-.
Prefix: vi
Root: vyādh (class 4)
वत्सदन्तैः (vatsadantaiḥ) - with calf-tooth shaped arrows
(noun)
Instrumental, masculine, plural of vatsadanta
vatsadanta - calf's tooth, an arrow shaped like a calf's tooth
Compound type : tatpuruṣa (vatsa+danta)
- vatsa – calf, young animal
noun (masculine) - danta – tooth, tusk
noun (masculine)
च (ca) - and
(indeclinable)
सिंहदंष्ट्रैः (siṁhadaṁṣṭraiḥ) - with lion-tooth shaped arrows
(noun)
Instrumental, masculine, plural of siṃhadaṃṣṭra
siṁhadaṁṣṭra - lion's tooth, an arrow shaped like a lion's tooth
Compound type : tatpuruṣa (siṃha+daṃṣṭra)
- siṃha – lion
noun (masculine) - daṃṣṭra – tusk, fang, large tooth
noun (feminine)
क्षुरैः (kṣuraiḥ) - with razor-edged arrows (with razor-edged arrows, with razors)
(noun)
Instrumental, masculine, plural of kṣura
kṣura - razor, razor-edged arrow
Root: kṣur (class 10)
तथा (tathā) - thus, in that manner, also
(indeclinable)