महाभारतः
mahābhārataḥ
-
book-12, chapter-247, verse-2
दीप्तानलनिभः प्राह भगवान्धूम्रवर्चसे ।
ततोऽहमपि वक्ष्यामि भूयः पुत्र निदर्शनम् ॥२॥
ततोऽहमपि वक्ष्यामि भूयः पुत्र निदर्शनम् ॥२॥
2. dīptānalanibhaḥ prāha bhagavāndhūmravarcase ,
tato'hamapi vakṣyāmi bhūyaḥ putra nidarśanam.
tato'hamapi vakṣyāmi bhūyaḥ putra nidarśanam.
2.
dīptānalanibhaḥ prāha bhagavān dhūmravarcase
tataḥ aham api vakṣyāmi bhūyaḥ putra nidarśanam
tataḥ aham api vakṣyāmi bhūyaḥ putra nidarśanam
2.
bhagavān dīptānalanibhaḥ dhūmravarcase prāha
tataḥ putra aham api bhūyaḥ nidarśanam vakṣyāmi
tataḥ putra aham api bhūyaḥ nidarśanam vakṣyāmi
2.
The revered one, who resembled a blazing fire, spoke to Dhūmravarcas. Then, O son, I too will provide another example.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- दीप्तानलनिभः (dīptānalanibhaḥ) - resembling a blazing fire
- प्राह (prāha) - spoke, said
- भगवान् (bhagavān) - the revered one, the Lord, the divine one
- धूम्रवर्चसे (dhūmravarcase) - to Dhūmravarcas
- ततः (tataḥ) - then, thereafter, from that
- अहम् (aham) - I
- अपि (api) - also, even
- वक्ष्यामि (vakṣyāmi) - I will speak/tell
- भूयः (bhūyaḥ) - again, further, more
- पुत्र (putra) - O son
- निदर्शनम् (nidarśanam) - an example, an illustration, a demonstration
Words meanings and morphology
दीप्तानलनिभः (dīptānalanibhaḥ) - resembling a blazing fire
(adjective)
Nominative, masculine, singular of dīptānalanibha
dīptānalanibha - resembling a blazing fire
Compound type : bahuvrīhi (dīpta+anala+nibha)
- dīpta – blazing, burning, shining
adjective
Past Passive Participle
Derived from √dīp (to shine, blaze)
Root: dīp (class 4) - anala – fire
noun (masculine) - nibha – resembling, like, similar
adjective
Prefix: ni
Root: bhā (class 2)
प्राह (prāha) - spoke, said
(verb)
3rd person , singular, active, perfect (lit) of pra-ah
Perfect tense, 3rd person singular
Derived from √ah (to say) with prefix pra.
Prefix: pra
Root: ah (class 2)
भगवान् (bhagavān) - the revered one, the Lord, the divine one
(noun)
Nominative, masculine, singular of bhagavat
bhagavat - fortunate, prosperous, divine, venerable, sacred. Used as an epithet for deities or revered persons.
Root: bhaj (class 1)
धूम्रवर्चसे (dhūmravarcase) - to Dhūmravarcas
(proper noun)
Dative, masculine, singular of dhūmravarcas
dhūmravarcas - one whose splendor is like smoke, a proper noun (name of a person)
Compound type : bahuvrīhi (dhūmra+varcas)
- dhūmra – smoke-colored, grey, smoky
adjective - varcas – luster, splendor, energy
noun (neuter)
ततः (tataḥ) - then, thereafter, from that
(indeclinable)
Avyayībhāva suffix -tas.
अहम् (aham) - I
(pronoun)
Nominative, singular of asmad
asmad - I, we
Pronominal root.
अपि (api) - also, even
(indeclinable)
वक्ष्यामि (vakṣyāmi) - I will speak/tell
(verb)
1st person , singular, active, future (lṛṭ) of vac
Future tense, 1st person singular
Root √vac, future stem vakṣya-.
Root: vac (class 2)
भूयः (bhūyaḥ) - again, further, more
(indeclinable)
Comparative form of bahu.
पुत्र (putra) - O son
(noun)
Vocative, masculine, singular of putra
putra - son, child
निदर्शनम् (nidarśanam) - an example, an illustration, a demonstration
(noun)
Accusative, neuter, singular of nidarśana
nidarśana - seeing, showing, example, illustration, demonstration
Derived from √dṛś (to see) with prefix ni.
Prefix: ni
Root: dṛś (class 1)