कुलार्णव-तन्त्रम्
kulārṇava-tantram
-
chapter-2, verse-109
कस्तूरीं कर्दमधिया कर्पूरं लवणेच्चया ।
शार्करं शकराभ्रान्त्या मणिं काचमनीषया ॥१०९॥
शार्करं शकराभ्रान्त्या मणिं काचमनीषया ॥१०९॥
109. kastūrīṁ kardamadhiyā karpūraṁ lavaṇeccayā ,
śārkaraṁ śakarābhrāntyā maṇiṁ kācamanīṣayā.
śārkaraṁ śakarābhrāntyā maṇiṁ kācamanīṣayā.
109.
kastūrīm kardamadhiyā karpūram lavaṇecchayā
śārkaram śarkarābhrāntyā maṇim kācamanīṣayā
śārkaram śarkarābhrāntyā maṇim kācamanīṣayā
109.
kardamadhiyā kastūrīm lavaṇecchayā karpūram
śarkarābhrāntyā śārkaram kācamanīṣayā maṇim
śarkarābhrāntyā śārkaram kācamanīṣayā maṇim
109. Mistaking musk for mud, seeking camphor when wanting salt, mistaking refined sugar for gravel, and thinking a gem is merely glass,
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- कस्तूरीम् (kastūrīm) - musk
- कर्दमधिया (kardamadhiyā) - with the idea/thought of mud
- कर्पूरम् (karpūram) - camphor
- लवणेच्छया (lavaṇecchayā) - out of a desire for salt
- शार्करम् (śārkaram) - refined sugar
- शर्कराभ्रान्त्या (śarkarābhrāntyā) - mistaking for gravel/pebbles
- मणिम् (maṇim) - a precious gem
- काचमनीषया (kācamanīṣayā) - thinking it to be ordinary glass
Words meanings and morphology
कस्तूरीम् (kastūrīm) - musk
(noun)
Accusative, feminine, singular of kastūrī
kastūrī - musk
कर्दमधिया (kardamadhiyā) - with the idea/thought of mud
(noun)
Instrumental, feminine, singular of kardamadhi
kardamadhi - the idea/notion that something is mud
Compound type : tatpurusha (kardama+dhī)
- kardama – mud, mire
noun (masculine) - dhī – thought, perception
noun (feminine)
कर्पूरम् (karpūram) - camphor
(noun)
Accusative, masculine, singular of karpūra
karpūra - camphor
लवणेच्छया (lavaṇecchayā) - out of a desire for salt
(noun)
Instrumental, feminine, singular of lavaṇecchā
lavaṇecchā - desire for salt
Compound type : tatpurusha (lavaṇa+icchā)
- lavaṇa – salt
noun (neuter) - icchā – desire, wish
noun (feminine)
शार्करम् (śārkaram) - refined sugar
(noun)
Accusative, neuter, singular of śārkara
śārkara - refined sugar, sweet substance
शर्कराभ्रान्त्या (śarkarābhrāntyā) - mistaking for gravel/pebbles
(noun)
Instrumental, feminine, singular of śarkarābhrānti
śarkarābhrānti - delusion/delusive perception of grit/gravel
Compound type : tatpurusha (śarkarā+bhrānti)
- śarkarā – gravel, grit, coarse stone
noun (feminine) - bhrānti – delusion, misconception
noun (feminine)
मणिम् (maṇim) - a precious gem
(noun)
Accusative, masculine, singular of maṇi
maṇi - gem, jewel
काचमनीषया (kācamanīṣayā) - thinking it to be ordinary glass
(noun)
Instrumental, feminine, singular of kācamanīṣā
kācamanīṣā - the thought that something is cheap glass
Compound type : tatpurusha (kāca+manīṣā)
- kāca – glass
noun (masculine) - manīṣā – thought, opinion
noun (feminine)