कुलार्णव-तन्त्रम्
kulārṇava-tantram
-
chapter-13, verse-17
अतिहासमकर्माणं मर्मान्तपरिहासकम् ।
कामुकञ्चातिनिर्लज्जं मिथ्यादुश्चेष्टसूचकम् ॥१७॥
कामुकञ्चातिनिर्लज्जं मिथ्यादुश्चेष्टसूचकम् ॥१७॥
17. atihāsamakarmāṇaṁ marmāntaparihāsakam ,
kāmukañcātinirlajjaṁ mithyāduśceṣṭasūcakam.
kāmukañcātinirlajjaṁ mithyāduśceṣṭasūcakam.
17.
atihāsam akarmāṇam marmāntaparihāsakam
kāmukam ca atinirlajjam mithyāduśceṣṭasūcakam
kāmukam ca atinirlajjam mithyāduśceṣṭasūcakam
17.
atihāsam akarmāṇam marmāntaparihāsakam ca
kāmukam atinirlajjam mithyāduśceṣṭasūcakam
kāmukam atinirlajjam mithyāduśceṣṭasūcakam
17. (One who has) excessive laughter, inactive (in proper work), one who ridicules to the core, lustful, very shameless, and one who fabricates accusations of misconduct.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- अतिहासम् (atihāsam) - excessive laughter
- अकर्माणम् (akarmāṇam) - inactive, without proper work/duties, one who does bad deeds
- मर्मान्तपरिहासकम् (marmāntaparihāsakam) - one who ridicules to the core, hurting deeply with jest
- कामुकम् (kāmukam) - lustful, lecherous
- च (ca) - and
- अतिनिर्लज्जम् (atinirlajjam) - very shameless
- मिथ्यादुश्चेष्टसूचकम् (mithyāduśceṣṭasūcakam) - one who falsely accuses of misconduct, or fabricates evil deeds
Words meanings and morphology
अतिहासम् (atihāsam) - excessive laughter
(noun)
Accusative, masculine, singular of atihāsa
atihāsa - excessive laughter
Compound type : avyayībhāva (ati+hāsa)
- ati – excessive, over
indeclinable - hāsa – laughter
noun (masculine)
अकर्माणम् (akarmāṇam) - inactive, without proper work/duties, one who does bad deeds
(adjective)
Accusative, masculine, singular of akarman
akarman - inactive, without proper work/duties, one who does bad deeds
Compound type : nañ-tatpuruṣa (a+karman)
- a – not, non-
indeclinable - karman – action, deed, work
noun (neuter)
मर्मान्तपरिहासकम् (marmāntaparihāsakam) - one who ridicules to the core, hurting deeply with jest
(noun)
Accusative, masculine, singular of marmāntaparihāsaka
marmāntaparihāsaka - one who ridicules to the core, hurting deeply with jest
Compound type : tatpuruṣa (marman+anta+parihāsaka)
- marman – vulnerable spot, vital part, secret
noun (neuter) - anta – end, boundary
noun (masculine) - parihāsaka – jester, mocker, ridiculer
noun
Prefix: pari
Root: has (class 1)
कामुकम् (kāmukam) - lustful, lecherous
(adjective)
Accusative, masculine, singular of kāmuka
kāmuka - lustful, lecherous, desirous
Root: kam (class 1)
च (ca) - and
(indeclinable)
अतिनिर्लज्जम् (atinirlajjam) - very shameless
(adjective)
Accusative, masculine, singular of atinirlajja
atinirlajja - very shameless
Compound type : praadi-tatpuruṣa (ati+nirlajja)
- ati – very, excessively
indeclinable - nirlajja – shameless, impudent
adjective
मिथ्यादुश्चेष्टसूचकम् (mithyāduśceṣṭasūcakam) - one who falsely accuses of misconduct, or fabricates evil deeds
(noun)
Accusative, masculine, singular of mithyāduśceṣṭasūcaka
mithyāduśceṣṭasūcaka - one who falsely accuses of misconduct, or fabricates evil deeds
Compound type : tatpuruṣa (mithyā+duśceṣṭa+sūcaka)
- mithyā – falsely, wrongly
indeclinable - duśceṣṭa – bad action, misconduct
noun - sūcaka – informer, indicator, betrayer
noun
Root: sūc (class 10)