महानिर्वाण-तन्त्रम्
mahānirvāṇa-tantram
-
chapter-9, verse-130
वाग्भवं मदनं लक्ष्मीं मायां कूर्चं पुरन्दरम् ।
पञ्चद्रव्योपरि शिवे प्रजप्य पञ्च पञ्चधा ।
एकीकृत्याऽमृतान्यत्र प्राशयेद्दयितां पतिः ॥१३०॥
पञ्चद्रव्योपरि शिवे प्रजप्य पञ्च पञ्चधा ।
एकीकृत्याऽमृतान्यत्र प्राशयेद्दयितां पतिः ॥१३०॥
130. vāgbhavaṁ madanaṁ lakṣmīṁ māyāṁ kūrcaṁ purandaram ,
pañcadravyopari śive prajapya pañca pañcadhā ,
ekīkṛtyā'mṛtānyatra prāśayeddayitāṁ patiḥ.
pañcadravyopari śive prajapya pañca pañcadhā ,
ekīkṛtyā'mṛtānyatra prāśayeddayitāṁ patiḥ.
130.
vāgbhavam madanam lakṣmīm māyām
kūrcam purandaram pañcadravyopari śive
prajapya pañca pañcadhā ekīkṛtya
amṛtāni atra prāśayet dayitām patiḥ
kūrcam purandaram pañcadravyopari śive
prajapya pañca pañcadhā ekīkṛtya
amṛtāni atra prāśayet dayitām patiḥ
130.
patiḥ vāgbhavam madanam lakṣmīm
māyām kūrcam purandaram pañcadravyopari
śive pañca pañcadhā prajapya
amṛtāni ekīkṛtya atra dayitām prāśayet
māyām kūrcam purandaram pañcadravyopari
śive pañca pañcadhā prajapya
amṛtāni ekīkṛtya atra dayitām prāśayet
130. Having silently repeated the mantras vāgbhava, madana, lakṣmī, māyā, kūrca, and purandara five times each over the five substances addressed to Śiva, the husband should unite those consecrated elements here and make his beloved wife consume them.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- वाग्भवम् (vāgbhavam) - the vāgbhava bīja mantra
- मदनम् (madanam) - the madana bīja mantra
- लक्ष्मीम् (lakṣmīm) - the lakṣmī bīja mantra
- मायाम् (māyām) - the māyā bīja mantra
- कूर्चम् (kūrcam) - the kūrca bīja mantra
- पुरन्दरम् (purandaram) - the purandara bīja mantra
- पञ्चद्रव्योपरि (pañcadravyopari) - over the five substances
- शिवे (śive) - in relation to Śiva / addressed to Śiva
- प्रजप्य (prajapya) - having silently repeated
- पञ्च (pañca) - five times
- पञ्चधा (pañcadhā) - in five ways / five times
- एकीकृत्य (ekīkṛtya) - having united / having combined
- अमृतानि (amṛtāni) - the pañcāmṛta ingredients (nectars / immortal substances)
- अत्र (atra) - here
- प्राशयेत् (prāśayet) - should cause to consume / should feed
- दयिताम् (dayitām) - beloved wife
- पतिः (patiḥ) - husband
Words meanings and morphology
वाग्भवम् (vāgbhavam) - the vāgbhava bīja mantra
(noun)
Accusative, masculine, singular of vāgbhava
vāgbhava - the vāgbhava bīja mantra
मदनम् (madanam) - the madana bīja mantra
(noun)
Accusative, masculine, singular of madana
madana - the madana bīja mantra, Kāma
लक्ष्मीम् (lakṣmīm) - the lakṣmī bīja mantra
(noun)
Accusative, feminine, singular of lakṣmī
lakṣmī - the lakṣmī bīja mantra, Lakṣmī
मायाम् (māyām) - the māyā bīja mantra
(noun)
Accusative, feminine, singular of māyā
māyā - the māyā bīja mantra, illusion
कूर्चम् (kūrcam) - the kūrca bīja mantra
(noun)
Accusative, masculine, singular of kūrca
kūrca - the kūrca bīja mantra
पुरन्दरम् (purandaram) - the purandara bīja mantra
(noun)
Accusative, masculine, singular of purandara
purandara - the purandara bīja mantra, Indra
पञ्चद्रव्योपरि (pañcadravyopari) - over the five substances
(adverb)
Compound type : karmadhāraya (pañca+dravya)
- pañca – five
adjective - dravya – substance
noun (neuter)
Note: Used here with upari as a postposition taking locative/case sense
शिवे (śive) - in relation to Śiva / addressed to Śiva
(proper noun)
Locative, masculine, singular of śiva
śiva - Śiva, auspicious
प्रजप्य (prajapya) - having silently repeated
(verb)
active, absolutive of prajapya
absolutive
pra + jap + ya
Prefix: pra
Root: jap (class 1)
पञ्च (pañca) - five times
(adjective)
Accusative, masculine, plural of pañcan
pañcan - five
पञ्चधा (pañcadhā) - in five ways / five times
(indeclinable)
एकीकृत्य (ekīkṛtya) - having united / having combined
(verb)
active, absolutive of ekīkṛtya
absolutive
eka + ī + kṛ + ya
Root: kṛ (class 8)
अमृतानि (amṛtāni) - the pañcāmṛta ingredients (nectars / immortal substances)
(noun)
Accusative, neuter, plural of amṛta
amṛta - nectar, immortal
अत्र (atra) - here
(indeclinable)
प्राशयेत् (prāśayet) - should cause to consume / should feed
(verb)
3rd person , singular, active, optative (liṅ) of prāśay
causative
pra + aś
Prefix: pra
Root: aś (class 9)
दयिताम् (dayitām) - beloved wife
(noun)
Accusative, feminine, singular of dayitā
dayitā - beloved wife
पतिः (patiḥ) - husband
(noun)
Nominative, masculine, singular of pati
pati - husband, lord