कुलार्णव-तन्त्रम्
kulārṇava-tantram
-
chapter-12, verse-85
पादप्रक्षालनं स्नानमभ्यङ्गं दन्तधावनम् ।
मूत्रं निष्ठीवनं क्षौरं शयनं स्त्रीनिषेवनम् ॥८५॥
मूत्रं निष्ठीवनं क्षौरं शयनं स्त्रीनिषेवनम् ॥८५॥
85. pādaprakṣālanaṁ snānamabhyaṅgaṁ dantadhāvanam ,
mūtraṁ niṣṭhīvanaṁ kṣauraṁ śayanaṁ strīniṣevanam.
mūtraṁ niṣṭhīvanaṁ kṣauraṁ śayanaṁ strīniṣevanam.
85.
pāda-prakshālanam snānam abhyaṅgam danta-dhāvanam
mūtram niṣṭhīvanam kṣauram śayanam strī-niṣevanam
mūtram niṣṭhīvanam kṣauram śayanam strī-niṣevanam
85.
pāda-prakshālanam snānam abhyaṅgam danta-dhāvanam
mūtram niṣṭhīvanam kṣauram śayanam strī-niṣevanam ca
mūtram niṣṭhīvanam kṣauram śayanam strī-niṣevanam ca
85. (One should avoid) washing the feet, bathing, anointing, cleaning the teeth, urinating, spitting, shaving, sleeping, and sexual intercourse (in inappropriate places or relative to the teacher).
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- पाद-प्रक्स्हालनम् (pāda-prakshālanam) - washing of feet
- स्नानम् (snānam) - bathing, bath
- अभ्यङ्गम् (abhyaṅgam) - anointing, massaging with oil
- दन्त-धावनम् (danta-dhāvanam) - cleaning of teeth, brushing teeth
- मूत्रम् (mūtram) - urination, urine
- निष्ठीवनम् (niṣṭhīvanam) - spitting
- क्षौरम् (kṣauram) - shaving, clipping hair
- शयनम् (śayanam) - sleeping, lying down
- स्त्री-निषेवनम् (strī-niṣevanam) - sexual intercourse, consorting with women
Words meanings and morphology
पाद-प्रक्स्हालनम् (pāda-prakshālanam) - washing of feet
(noun)
Accusative, neuter, singular of pādaprakṣālana
pādaprakṣālana - washing of feet
Sasthi tatpurusha compound
Compound type : tatpurusha (pāda+prakṣālana)
- pāda – foot
noun (masculine) - prakṣālana – washing, cleaning
noun (neuter)
स्नानम् (snānam) - bathing, bath
(noun)
Accusative, neuter, singular of snāna
snāna - bathing, bath
Root: snā (class 2)
अभ्यङ्गम् (abhyaṅgam) - anointing, massaging with oil
(noun)
Accusative, masculine, singular of abhyaṅga
abhyaṅga - anointing, smearing with oil or unguent
Prefix: abhi
Root: añj (class 7)
दन्त-धावनम् (danta-dhāvanam) - cleaning of teeth, brushing teeth
(noun)
Accusative, neuter, singular of dantadhāvana
dantadhāvana - cleaning the teeth
Sasthi tatpurusha compound
Compound type : tatpurusha (danta+dhāvana)
- danta – tooth
noun (masculine) - dhāvana – cleaning, washing
noun (neuter)
मूत्रम् (mūtram) - urination, urine
(noun)
Accusative, neuter, singular of mūtra
mūtra - urine, urinating
निष्ठीवनम् (niṣṭhīvanam) - spitting
(noun)
Accusative, neuter, singular of niṣṭhīvana
niṣṭhīvana - spitting
root ṣṭhiv with ni prefix
Prefix: ni
Root: ṣṭhiv (class 1)
क्षौरम् (kṣauram) - shaving, clipping hair
(noun)
Accusative, neuter, singular of kṣaura
kṣaura - shaving
शयनम् (śayanam) - sleeping, lying down
(noun)
Accusative, neuter, singular of śayana
śayana - sleeping, resting, bed
Root: śī (class 2)
स्त्री-निषेवनम् (strī-niṣevanam) - sexual intercourse, consorting with women
(noun)
Accusative, neuter, singular of strīniṣevana
strīniṣevana - sexual intercourse, association with women
Tatpurusha compound
Compound type : tatpurusha (strī+niṣevana)
- strī – woman, wife
noun (feminine) - niṣevana – resorting to, practicing, enjoying
noun (neuter)
Prefix: ni
Root: sev (class 1)