महानिर्वाण-तन्त्रम्
mahānirvāṇa-tantram
-
chapter-8, verse-5
कृतादौ कलिकाले तु वर्णाः पञ्च प्रकीर्तिताः ।
ब्राह्मणः क्षत्रियो वैश्यः शूद्रः सामान्य एव च ॥५॥
ब्राह्मणः क्षत्रियो वैश्यः शूद्रः सामान्य एव च ॥५॥
5. kṛtādau kalikāle tu varṇāḥ pañca prakīrtitāḥ ,
brāhmaṇaḥ kṣatriyo vaiśyaḥ śūdraḥ sāmānya eva ca.
brāhmaṇaḥ kṣatriyo vaiśyaḥ śūdraḥ sāmānya eva ca.
5.
kṛtādau kalikāle tu varṇāḥ pañca prakīrtitāḥ
brāhmaṇaḥ kṣatriyo vaiśyaḥ śūdraḥ sāmānya eva ca
brāhmaṇaḥ kṣatriyo vaiśyaḥ śūdraḥ sāmānya eva ca
5.
kṛtādau kalikāle tu varṇāḥ pañca prakīrtitāḥ
brāhmaṇaḥ kṣatriyaḥ vaiśyaḥ śūdraḥ sāmānyaḥ eva ca
brāhmaṇaḥ kṣatriyaḥ vaiśyaḥ śūdraḥ sāmānyaḥ eva ca
5. O great goddess, from the Kṛta age down to the Kali age, five social classes have been declared - the brahmin, the kṣatriya, the vaiśya, the śūdra, and also the common person.
Words meanings summery:
(Scroll down for elaborated words morphology)
- कृतादौ (kṛtādau) - in the Kṛta yuga, at the beginning of creation
- कलिकाले (kalikāle) - in the Kali age
- तु (tu) - indeed, but, and
- वर्णाः (varṇāḥ) - social classes, varnas
- पञ्च (pañca) - five
- प्रकीर्तिताः (prakīrtitāḥ) - proclaimed, declared, stated
- ब्राह्मणः (brāhmaṇaḥ) - brahmin, priest
- क्षत्रियो (kṣatriyo) - kṣatriya, warrior
- वैश्यः (vaiśyaḥ) - vaiśya, merchant
- शूद्रः (śūdraḥ) - śūdra, laborer
- सामान्य (sāmānya) - common person, ordinary one
- एव (eva) - indeed, only
- च (ca) - and
Words meanings and morphology
कृतादौ (kṛtādau) - in the Kṛta yuga, at the beginning of creation
(adjective)
Locative, masculine, singular of kṛtādi
kṛtādi - beginning with the Kṛta age
Compound type : tatpurusha (kṛta+ādi)
- kṛta – Kṛta age, done, made
noun (neuter)
Past Passive Participle
from root kṛ
Root: kṛ (class 8) - ādi – beginning, et cetera
noun (masculine)
कलिकाले (kalikāle) - in the Kali age
(noun)
Locative, masculine, singular of kalikāla
kalikāla - the age of Kali, the Kali yuga
Compound type : tatpurusha (kali+kāla)
- kali – Kali age, strife
noun (masculine) - kāla – time, period, age
noun (masculine)
तु (tu) - indeed, but, and
(indeclinable)
वर्णाः (varṇāḥ) - social classes, varnas
(noun)
Nominative, masculine, plural of varṇa
varṇa - social class, color, caste
पञ्च (pañca) - five
(adjective)
Nominative, masculine, plural of pañcan
pañcan - five
प्रकीर्तिताः (prakīrtitāḥ) - proclaimed, declared, stated
(adjective)
Nominative, masculine, plural of prakīrtita
prakīrtita - proclaimed, declared
Past Passive Participle
pra + kīrtita from root kīrt
Prefix: pra
Root: kīrt (class 10)
ब्राह्मणः (brāhmaṇaḥ) - brahmin, priest
(noun)
Nominative, masculine, singular of brāhmaṇa
brāhmaṇa - brahmin
क्षत्रियो (kṣatriyo) - kṣatriya, warrior
(noun)
Nominative, masculine, singular of kṣatriya
kṣatriya - kṣatriya, warrior class member
वैश्यः (vaiśyaḥ) - vaiśya, merchant
(noun)
Nominative, masculine, singular of vaiśya
vaiśya - vaiśya, merchant class member
शूद्रः (śūdraḥ) - śūdra, laborer
(noun)
Nominative, masculine, singular of śūdra
śūdra - śūdra, laborer class member
सामान्य (sāmānya) - common person, ordinary one
(adjective)
Nominative, masculine, singular of sāmānya
sāmānya - common, ordinary
एव (eva) - indeed, only
(indeclinable)
च (ca) - and
(indeclinable)